De socialisten

Vandaag is de presentatie van het boek ‘De socialisten’ van VN-verslaggever Rudie Kagie.
Om 16.30 uur krijg ik het eerste exemplaar uit handen van de auteur.

Omdat ik het eerste exemplaar krijg heb ik bewust het boek nog niet gelezen, slechts doorgebladerd.
Mijn indruk: Kagie heeft ‘n verslag naar eer en geweten gemaakt van zijn naspeuringen het afgelopen jaar ‘achter de schermen van de SP’.

Hieronder de toespraak die ik heb voorbereid.

Den Haag, 19 mei 2004

Deze week is het precies tien jaar geleden dat ik met Remi Poppe geïnstalleerd werd als Kamerlid voor de SP. Het grote wennen was begonnen.

We wisten eigenlijk niks. Waar kon je het gebouw in en uit, hoe zat het met de vergaderzalen, de griffie, de kopieerapparaten, de koffie en de wc’s? En hoe ging dat nu echt, politieke debatten in het belangrijkste politieke forum van het land?

Anderen moesten ook wennen aan ons. Ik herinner me dat ik meteen nadat wij voor het eerst onze stem hadden laten gelden, in een geheime stemming over de kamervoorzitter, me verplicht voelde om hier in Nieuwspoort in het openbaar verantwoording over ons stemgedrag af te leggen.

Er waren namelijk twee stemmen tegen geweest en iedereen wist: dat was de SP, want die zijn van ‘stem tegen’. Niet dus. Zeker kleine partijen hebben er belang bij dat er een kamervoorzitter is. We hadden dus gewoon vóór gestemd.

Zoals we daarna wel vaker vóór stemden terwijl anderen dachten dat we wel tegen zouden zijn; en omgekeerd. Het was zoals gezegd wennen, voor iedereen, en kijken wat het worden zou met dat nieuwe partijtje in de Kamer.

Natuurlijk: wij voelden ons niet nieuw, maar de meesten was het niet echt opgevallen hoe hard we al sinds 1972 aan de weg aan het timmeren waren.

Na onze entree in de Kamer in mei 1994 is er ook in dat opzicht veel veranderd:

Vandaag zijn we in stemmen- en ledental de vierde partij van het land. Elke keer weer hebben we weten te groeien, in kwantiteit en, zeg ik bescheiden maar beslist, in kwaliteit.

We hebben onze plek in het politieke spectrum veroverd door mensen achter ons te verzamelen. Of iedereen daar even blij mee is, denk ik niet.
Hoe dan ook, we zíjn er en dat is opgevallen.

Dat tien jaar na ons aantreden het boek ‘De socialisten’ zou verschijnen had ik destijds niet durven voorspellen. Wisten wij veel of ons experiment wel zo lang zou duren! Want een experiment was het, om een partij die helemaal vanaf grass roots niveau was opgebouwd in de Tweede Kamer te brengen.

Maar nodig was ‘t:
Om twee redenen:
Extern: Onder Lubbers III was links verworden tot één slappe hap.
Intern: De SP had al vaak geprobeerd in de Kamer te komen; nu móest het lukken.

Het is er geregeld óp gegaan, om het op z’n Brabants te zeggen, maar we zijn niet ónder gegaan.

Over hoe het gegaan is, welke bochten we genomen hebben en welke botsingen dat af en toe opgeleverd heeft, staat in dit boek.

Tenminste: dat neem ik aan. Ik heb het boek alleen kunnen doorbladeren, nog niet écht kunnen lezen.

Het aan de SP eerder ter beschikking gestelde exemplaar hebben Tiny Kox en ik geschonken aan Karel Glastra van Loon toen wij daar onlangs waren. Karel is momenteel aan het bijkomen van een ingrijpende behandeling, die hem hopelijk weer kerngezond maakt zodat we weer gauw van zijn geweten gebruik mogen maken bij het bedenken van nieuwe stappen op ons politieke pad.

Karel was trouwens de eerste die ‘n heus boek over de SP schreef:
Afstudeerscripties hadden we al veel gezien.

De titel van Karels boek: De poppe-methode
Over Remi Poppe en over zijn opmerkelijke en onorthodoxe milieuspeurwerk.

Later hielp Karel mij bij het schrijven van ‘Tegenstemmen’.
Hij leerde mij ‘to kill my darlings’.

Naast Karel is er Kees, Kees Slager, die op ons verzoek het SP-werk op afdelingsniveau in beeld bracht in zijn fantastische avonturenboek ‘Het geheim van Oss’. Wie het nog niet gelezen heeft raad ik het ten zeerste aan. Het raakt immers de kern van de SP, wie we zijn en waarom we zijn zoals we zijn en doen wat we doen.

Beide heren zijn, toeval of niet, nu bezig met ‘n boek dat de werktitel meekreeg: Hoe dan, Jan.
Dat is niet de naam van ‘n Chinees gerecht maar de titel van ‘n diepgaand gesprek met de fractievoorzitter van de SP over van alles en nog wat. In verband met de pech die Karel overkomen is heeft het boek enige vertraging opgelopen.

Goed, Kees Slager schreef dus ‘n bijna 500 pagina’s tellend boek over Oss.
Maar, hoe volledig het boek van Kees ook was, het kon niet alles vertellen en beschrijven. Het boek beperkte zich immers voor het grootste deel tot de ontwikkeling van de SP in het Brabantse Oss.

Precies daarom was ik zo blij dat Rudie voorstelde om ‘De socialisten’ te schrijven, waarin zoals de titel vermeldt, ‘achter de schermen van de SP’ gekeken wordt.

Rudie heeft dan ook alle medewerking gekregen om zijn werk in alle vrijheid te doen. Dat gegeven schijnt bijzonder te zijn. Partijen zijn niet zo blij met pottekijkers blijkbaar.

Wij hebben daar geen moeite mee, al houdt het ook risico’s in. De NPS-film waarin oa ‘n beeld werd gegeven van hoe het er bij de SP aan toe gaat, heeft ons dat ondubbelzinnig duidelijk gemaakt.
Wanneer je je burelen, archieven en alles wat iets meer zij openstelt, hoop je natuurlijk op ook integriteit aan de andere kant.

Je gaat er niet vanuit dat als je al je hele politieke leven jaarlijks grote bedragen in de partijkas stort, ‘n weekblad dan ‘n foto van jou op cover zet met als titel ‘de uitbuiters van de SP’. Of, zoals ‘n ander weekblad deed: ‘n foto van mij afdrukken nonchalant leunend op ‘n Bentley en er dan niet bij vertellen dat die foto was gemaakt voor Quote in het kader van ‘n artikel met als onderwerp ‘Marijnissen ontmoet de nouveau riche’.

Ikzelf heb Rudie voor het boek ‘n aantal malen langdurig gesproken, en ik ga er ongelezen vanuit dat ie het boek naar eer en geweten heeft geschreven.

Het boek behandelt verleden, heden en toekomst van de SP. De nadruk ligt op de jaren na de grote doorbraak in het begin van de jaren negentig.
Het boek schijnt ook interessante onthullingen te bevatten, zelfs voor mij.
Het gaat dus ook over hoe het mis kan gaan binnen de SP.

Ik heb ook begrepen dat u in dit boek kunt nalezen hoe het ons vergaan is in de tumultueuze periode tussen 2001 en 2003, toen we eerst met Pim Fortuyn en daarna met Bos en Balkenende te maken kregen, en hoe verschillende mensen met verschillende meningen daarop kritisch terugblikken.

Met dit boek wordt, denk ik, hoop ik ‘n waardevolle bijdrage geleverd aan het in kaart brengen van het fenomeen SP.

Ik vind dat de SP die aandacht verdient. En ik vind het vooral fijn dat dit boek niet alleen gaat over degenen van ons, mijzelf voorop, die voortdurend in de schijnwerpers staan.

In ‘De socialisten’ worden naar ik heb begrepen ook anderen – terecht – in de schijnwerpers gezet: de onmisbaren in de partijorganisatie, die doorgaans in stilte de club draaiende en groeiende houden: in de Kamer en in de afdelingen van onze partij.

De SP heeft nu meer dan 43.000 leden. Onze leden zijn actiever dan in welke andere partij ook. Ze zijn van onschatbare waarde voor de SP, maar ook voor de mensen waarvoor ze zich inzetten.

Díe socialisten komen ook in ‘De socialisten’ gelukkig ook aan bod en daarvoor bedank ik Rudie Kagie, want het zijn de schouders van al díe mensen waarop wij hier in de Haagse politiek mogen staan en daardoor in het zicht kunnen komen. Zonder die mensen was Jan Marijnissen nergens, ik hoop dat dit boek dát ook duidelijk maakt.

Nu ik zelf ‘n exemplaar heb, ga ik het natuurlijk allemaal snel écht lezen.
Hopelijk doen jullie dat allemaal ook.

Dat is fijn voor de schrijver, die er meer tijd in gestoken heeft dan aanvankelijk gepland.

En dat is fijn voor de uitgever, die het aandurfde om Rudie de vrijheid te geven zijn boek over een politiek fenomeen te schrijven. Hartelijk dank, uitgever Mets en Schilt, en een goede verkoop toegewenst. En als jullie en hopelijk nog heel veel meer anderen die willen weten hoe het reilt en zeilt in de SP, dit boek lezen, wordt daarmee het beeld van de SP, van de socialisten, weer wat completer.

Ik wens u veel leesplezier en ik dank Rudie Kagie voor zijn tijd, zijn inzet en zijn inspiratie.

Op ‘De socialisten’!

Opties voor delen:
  • NuJIJ
  • eKudos
  • del.icio.us
  • Digg
  • Google Bookmarks
  • email

woensdag 19 mei 2004 :: 11.17 uur

21 Comments

21 reacties

  1. Het boek ziet er in ieder geval mooi uit. Ik ben benieuwd naar de binnenkant!

    Reactie door jwl & dionysos — woensdag 19 mei 2004 @ 11.53 uur

  2. Op ‘De socialisten’! :)

    Succes vanmiddag, goede toespraak!

    Reactie door sulis — woensdag 19 mei 2004 @ 12.11 uur

  3. Wel raar dat het boek nu pas wordt gepresenteerd, ik heb het al lang uit….

    Reactie door JW — woensdag 19 mei 2004 @ 12.33 uur

  4. De kern van de SP, wie we zijn en waarom we zijn zoals we zijn en doen wat we doen.

    lijkt net een auwe hond, wat een gelul zeg, hier zitten we op te wachten. Laat gvd je tanden zien in de tweedekamer, het sociaal stelsel? welke? iz bijna weg, we verharden, zit niet te wachten hoe jullie met zon`n flauw boekje je portemonee zit te spekken,volgend jaar een loonsverhoging van 40 procent,,, en maar zeggen wij zijn sociaal listen,

    Zoek het woord eens op Socialist, en laat dat eens zien in de tweedekamer,,

    Reactie door Andries — woensdag 19 mei 2004 @ 13.12 uur

  5. @JW
    LBB, zeg! Ik heb hem nog niet eens in handen gehad. Wat gek dat hij nu al gepresenteerd wordt!

    Reactie door Jan Breur — woensdag 19 mei 2004 @ 13.12 uur

  6. @andries

    Ik denk dat het ook belangrijk is dat mensen ook de andere kant van de partij leren kennen. En dat kan natuurlijk prefect met zon boek.
    Portomonee spekken zit er denk ik ook niet echt aan…

    Reactie door Tom — woensdag 19 mei 2004 @ 14.20 uur

  7. @Andries,

    Vermoedelijk krijgt de SP geen geld voor dit boek! Ik denk dat alleen de uitgever en schrijver er aan verdienen.

    Reactie door Eelco Eikenaar — woensdag 19 mei 2004 @ 15.00 uur

  8. @Andries: Geen auwe honden maar Waakhonden…

    Reactie door sulis — woensdag 19 mei 2004 @ 15.14 uur

  9. so·ci·a·list (de ~ (m.), ~en)

    1 voorstander, aanhanger van het socialisme => een rooie rakker, rooie.

    Reactie door sulis — woensdag 19 mei 2004 @ 15.21 uur

  10. Bestaan er nog echte socialisten?
    Ik ken er geen.
    Hoe kapitaalkrachtig bent u, SP-er?
    Waar blijven jullie Sp-ers die volgens Jan M. zo actief zijn, met het in opstand komen, denoods met gevaar voor eigen kapitaal, tegen de kapitalistische, egoistische, langselkaarheenlevende graai- en grabbelcultuur in dit land?
    Lauw loene alles, morrelen aan de marge.
    Een verwende, als kinderen met speelgoed en snoep zoetgehouden generatie, zijn jullie. Salonsocialisten pur sang die zich afzetten tegen hun decadente ouders.
    Kom uit je steriele nieuwbouwwijken waar je met twee personen moet werken om met veel moeite 1 kind te kunnen onderhouden!
    Aktie eis ik! En geen zoveelste boekje ter ere van Jan Marijnissen die het qua opstandigheid en daadkracht de laatste jaren behoorlijk laat afweten!

    Reactie door gerardenmia — woensdag 19 mei 2004 @ 18.16 uur

  11. Je ziet wat je wil zien…

    Reactie door sulis — woensdag 19 mei 2004 @ 18.29 uur

  12. Gerardenmia heeft imo. gelijk, het kan wat betreft akties en onze stem laten horen best nog wat krachtiger en feller!!

    Reactie door Anton Schuurmans — woensdag 19 mei 2004 @ 18.41 uur

  13. En wat doe jij dan allemaal gerardenmia, voor iemand die aktie eist lijkt me dat een gerechtvaardigde vraag of niet dan? Of was het stukje wat je net geschreven hebt eigenlijk een verhaaltje over jezelf…..???

    Reactie door JW — woensdag 19 mei 2004 @ 18.42 uur

  14. @JW inderdaad gedeeltelijk een verhaaltje ook over mezelf. Ik steek de hand in eigen boezem. Maar ik erger me aan zoveel schijnheiligheid dat ik naarstig op zoek ben naar een ingang om mijn frustraties en ergernissen in daden te kunnen gaan omzetten.
    Maar dan eens op een nieuwe creatieve manier. Want al die ouwe stromingen en de manier waarop ze nog geconcretiseerd worden tegenwoordig, zijn bijna fossielen geworden: WAT MOET JE IN HET INTERNETTIJDPERK WAARIN IEDERE WEEK NIEUWE PROGNOSES DE RONDE DOEN NOG MET VERKIEZINGEN OM DE VIER JAAR EN STEMHOKJES???.

    Het echte liberalisme, socialisme en kerksheid-isme zijn totaal overleefd en proberen antwoorden te geven volgens oude stramienen op totaal nieuwe problemen die en nieuwe aanpak vereisen.”Geen nieuwe wijn in oude zakken” moet het motto worden.
    Het links/rechts denken is ook totaal uit de tijd en werkt alleen mar versluierend en verlammend om praktische problemen die men vroeger in de hokjes conservatief of progressief gooide op te lossen.
    Globalisering, de ene grootmacht Amerika zonder tegenspel, het nog enig overgebleven fanatieke geloof: Islam, de kapitalisering van de kleinburger, het in de steek laten van een totaal continent, het laten barsten van de natuur…het zijn evenzovele problemen die niet meer in oude hokjes te platsen zijn.
    SOCIALISME =SOCIAAL=MET IEDEREEN PROBEREN ZOVEEL MOGELIJK, VAN ELKAAR EN VAN HET LEVEN TE GENIETEN.

    Reactie door gerardenmia — woensdag 19 mei 2004 @ 19.07 uur

  15. @Gerardenmia: wat betreft de laatste zin: dit valt me erg tegen na het voorgaande, zo’n pluk-de-dag-visie op het socialisme. Socialisme is voor mij solidair zijn met mensen die hulp kunnen gebruiken, voor ze opkomen, misstanden aan de kaak stellen, alternatieven bieden enz. enz. U weet stiekem wel wat ik bedoel. Goed, geen links/rechts denken meer. Maakt dat wezenlijk wat uit. Dan maar geen etiketjes. Het werken aan een aangenamere wereld blijft.

    Reactie door jwl & dionysos — woensdag 19 mei 2004 @ 19.36 uur

  16. Dat is ook mijn pluk-de-dag-visie: “het werken aan een aangenamere wereld voor en met elkaar!”
    En ik eindig bewust zo omdat veel linkse mensen nog zwaarder, principieler, theoretischer en schuldbewuster zijn dan de lieden die tot de strengste zwartekousenkerken op de Veluwe behoren. En daar is niemand bij gebaad: relativering en humor horen niet allen bij lui die het goed gaat zoals velen van ons, maar zeker ook bij de allerarmsten en benadeelden, zoals ik zelf in bijvoorbeeld Afrika heb kunnen constateren.

    Reactie door gerardenmia — woensdag 19 mei 2004 @ 20.35 uur

  17. Enne…wanneer komt dit boekje bij ‘partijgoederen’ te staan?

    Reactie door IngeB — woensdag 19 mei 2004 @ 23.18 uur

  18. GerardenMia
    Naar mijn idee, is er niks tegen het uitbrengen van dit soort literatuur. Wat had je dan liever gehad: Story en Privé? Veel socialisten die op de barricades hebben gestaan haalden hun inspiratie van bepaalde schrijvers. Das kapital bijvoorbeeld. Het is ook goed, als men bedenkt, dat niemand met zekerheid kan zeggen, of men de volgende dag de zon ook weer mag onder zien gaan. En Jan is en blijft op het gebied van spreken en schrijven vanuit zijn hart uniek in zijn soort.

    Reactie door ReneR — donderdag 20 mei 2004 @ 1.04 uur

  19. Ik vraag me ook wel eens hoeveel SP’ers echte socialisten zijn. Al die onzin over dat socialisme geen blauwprint voor de samenleving is. Daar moeten we juist wel in geloven, want als het socialisme iets niet is, is het wel een correctiemechanisme voor het kapitalisme.

    Reactie door Bas de Ruiter — donderdag 20 mei 2004 @ 23.22 uur

  20. Ik ben geen socialist, daar ben ik te egoistisch voor. Kapitalist zijn is ook veel makkelijker. Inkomsten uit vermogen worden zelfs veel lager belast dan inkomen uit werk of uitkering.

    mijn Buurman is wel een socialist, zo beweert hij. Zijn 30 jaar geleden doorsnee huis heeft hij toen de hypotheek was afbetaald en de kinderen het huis uit waren verkocht en heeft een flat gekocht. Aan de verkoop van zijn huis heeft hij het astronomische bedrag van bijna 200.000 euro overgehouden. Naast de nieuwe flat heeft hij een winkelpandje gekocht dat hij verhuurd. Over de hypotheek rente die hij betaald voor de flat geniet hij aftrek. De inkomsten uit de verhuur van de winkelruimte zijn zo goed als onbelast. Per saldo verdient mijn Buurman door deze transactie bijna 1200 euro netto per maand! En denkt er over om alvast maar 3 dagen te gaan werken in plaats van 5.

    Maar is dit fout? maakt dit mijn buurman geen socialist meer, want zo leren mij enkele van de bovenstaande reacties dient socialisme erg letterlijk geleefd te worden.

    Ik vind mijn Buurman een socialist pur sang want hij zij me dat hij 3 in plaats van 5 dagen gaat werken om andere mensen ook een kans te geven.

    Reactie door BArt — vrijdag 21 mei 2004 @ 11.43 uur

  21. @Bart

    Je buurman is het echte voorbeeld van links lullen en rechts zakkenvullen. Waar overigens niets mis mee is!

    Reactie door Michel Smit — dinsdag 25 mei 2004 @ 15.41 uur