Beroepszeer

‘Beroepszeer: Waarom Nederland niet goed werkt’ is de titel van een boek dat vanavond wordt gepresenteerd in Den Haag.

In de Volkskrant van vandaag staat een samenvatting van één van de redactieleden Dorien Pesser, hoogleraar rechtsfilosofie aan de VU. Het boek is een verkenning van de verregaande uitkleding van taken en deprofessionalisering van het werk met als conclusie dat ‘bij grote delen van de beroepsbevolking de beroepsvreugde, de beroepstrots en de beroepsethiek langzaam worden vernietigd door procesmanagers die een geheel eigen toneeltaal spreken.’

Ze sluit af met: ‘Beroepsautonomie en beroepseer zijn niet iets van het verleden, maar van de toekomst.’

Het is mij allemaal uit het hart gegrepen.

Opties voor delen:
  • NuJIJ
  • eKudos
  • del.icio.us
  • Digg
  • Google Bookmarks
  • email

donderdag 23 juni 2005 :: 11.30 uur

36 Comments

36 reacties

  1. De oorzaak hiervan is eenvoudig aan te wijzen hoor, het komt (en nu zal ik wel weer afgeschoten worden) door de afschaffing van de dienstplicht.

    Dat de dienstplicht er voor was om eventueel het land te verdedigen staat uiteraard buiten kijf.
    Maar het had nog een paar ‘neveneffecten’ op de maatschappij die we nu kwijt zijn geraakt.
    Een simpel voorbeeld, naast de kansarme laagopgeleide soldaat stond even vaak een hoogopgeleide soldaat de WC pot ernaast te schrobben en op zo’n manier krijgt dus die hoogopgeleide soldaat inzicht in het werk dat de minderbedeelden van onze maatschappij verrichten.
    Wat we nu dus in het bedrijfsleven zien zijn de ‘nieuwe’ managers nooit W.C.’s hebben geschrobt en dus ook geen enkel inzicht en feeling met het werk hebben van de mensen onder zich.
    Tevens leerden (ik zeg niet alle) dienstplichtigen dat men een opdracht alleen met goed gevolg kon afsluiten als men rekening hield met de zwakkeren in de groep.

    Dus naast het evt. landsverdedegingstaak had de dienstplicht als prettig ‘neveneffect’ dat er een vorm van sociale cohesie werd gesmeed, men had begrip voor de soldaat die w.c. potten stond te schrobben omdat men het zelf ook wel eens had gedaan.

    En alleen al vanwege dat effect ben ik voor de herinvoering van de dienstplicht voor ALLE jongeren in een of andere vorm, en dan ook geen uitzonderingen zodat de een niet kan roepen dat ie een achterstand op de arbeidsmarkt krijgt omdat een ander geen dienstplicht hoeft te doen.

    Tuurlijk zijn er ook managers die wel respect hebben voor de werkvloer, maar de meerderheid leert dat pas nadat ze zelf dat werk hebben gedaan.

    Reactie door Ronald — donderdag 23 juni 2005 @ 11.49 uur

  2. Tevens mogen alleen mensen die deze ‘sociale dienstplicht’ hebben vervuld in aanmerking komen voor overheid’s functie’s.

    Reactie door Ronald — donderdag 23 juni 2005 @ 11.52 uur

  3. Inderdaad, deze mensen moeten meer contact hebben met de werkelijke werkvloer.
    Ik ben voor… sociale dienstplicht voor alle leeftijden catogorieen boven de 16 jaar en alle rangen en standen van de maatschappij. Juist in sectoren waar mensen anders nooit mee te maken hebben!

    Reactie door chrisinactie — donderdag 23 juni 2005 @ 11.59 uur

  4. @Chrisinactie, ik een werkgever die iedereen aan de schop (letterlijk) laat beginnen, ingeneur, prima, daar staat je schep en over een jaartje kijken we wel weer verder of je daadwerkelijk als ingeneur gaat werken.

    Reactie door Ronald — donderdag 23 juni 2005 @ 12.06 uur

  5. Ik geloof eigenlijk dat het er hier vooral om gaat dat mensen werk niet meer zien als iets dat voor hunzelf waarde heeft, en niet om dat andere mensen niet meer vinden dat dat werk waarde heeft. Alsof een man van stand in de 19e eeuw ook maar enige feeling of respect had voor een fabrieksarbeider. Bovendien is dit, het wegebben van eer en plezier in je werk, al langer aan de gang is dan het afschaffen van de dienstplicht. Het zit veel complexer en heeft o.a. te maken met een verschuiving in dingen die mensen belangrijker vinden, van eer en plezier in je werk naar alleen nog maar geld verdienen, inderdaad mede aangewoekerd door de managerscultus.

    Reactie door `d — donderdag 23 juni 2005 @ 12.08 uur

  6. Ronald, ik waardeer je loyaliteit aan het leger en zijn principes; zeker ben je nog steeds enigzins eraan gebonden, maar er zit ook ergens een klein socialist in he hart schuil.

    Reactie door Bo Tor — donderdag 23 juni 2005 @ 12.16 uur

  7. @’d Dit alles is mede aangewoekerd door dat we de afgelopen 30 jaar er op hebben gehamerd dat het ‘individu’ belangerijker is dan de groep, de individu is helemaal niet belangerijk, de groep is belangerijk.

    Tegenwoordig is het zo dat als men een produktiestraat in een fabriek heeft en 1 werknemer aan die lopende minder produktie als zijn team collega’s haalt de rest vaak (ik zeg niet alle) niet een tandje harder loopt (evt. overwerkt) om dit te compenseren.
    Men houd zijn mond en doet zijn werk en denkt “die vliegt er bij de eerste beste bezuineging uit”.
    M.A.W. men moet af van induviduele prestatie beloningen en groepsbeloningen invoeren.
    De groep doet het goed, de groep krijgt in zijn geheel een beloning.
    De groep haalt zijn doelstelling niet door een zwakkere medewerker, de groep krijgt geen beloning en de de zwakkere wordt niet ontslagen.
    Door dit systeem komen vanzelf de betere (en evt toekomstige managers) bovendrijven en leren mensen weer in teamverband denken.
    Helaas is er een probleem bij dit systeem en dat is dat collectief straffen (geen beloning dus) niet toegestaan is in Nederland.

    Reactie door Ronald — donderdag 23 juni 2005 @ 12.21 uur

  8. Ronald, ik zei dan ook: ‘mede’. Ik ben het met je eens dat het hameren op individualiteit misschien wel het belangrijkste is geweest. Overigens hoeft het ontbreken van collectief straffen geen probleem te zijn (ik vind het zelfs een goede bescherming); je trekt gewoon voor de groep een bonus in (en geeft ze wel een minimumloon), dan ben je ze geen geld aan het afpakken, je besluit gewoon ze geen bonus te geven. Niets illegaals aan.

    Reactie door `d — donderdag 23 juni 2005 @ 12.26 uur

  9. @Bo Tor, ik weet dondersgoed dat de ketting net zo sterk is als zijn zwakste schakel.
    Maar zolang er mensen in dit land rondlopen die ‘individueel’ denken heb ik geen keus dan met dat spelletje mee te doen, ook bij mij in huis zijn er monden die gevoed moeten worden.

    Daarom pleit ik dus voor een of andere vorm van ‘dienstplicht’ daarmee verklein je de groep indivudalisten en vergroot je de groep mensen die in teamverband denken.

    Het beste voorbeeld wat ik er nog van heb gezien is toen een jongen die bij mij in de eenheid zat en daar niet echt ‘tussen pastte’ maar toen die gozer ruzie in een discotheek kreeg stond wel de hele eenheid achter hem.

    Reactie door Ronald — donderdag 23 juni 2005 @ 12.28 uur

  10. @’d dat kan ook inderdaad, het zelfde zou ook voor de politie moeten gelden, de criminaliteit niet in een bepaalde regio teruggedrongen, dan het hele politie geen bonus.
    Daarme verkom je dus dat het ene korp’s uit de randstad zich het vuur uit de sloffen moet lopen en het korps uit het noorden zit te duimendraaien omdat hun hun doelstelling al 2 maanden eerder hebben gehaald.

    Reactie door Ronald — donderdag 23 juni 2005 @ 12.34 uur

  11. @9, OK Ronald, jij ben eerlijk.

    Reactie door Bo Tor — donderdag 23 juni 2005 @ 12.43 uur

  12. Volgens mij had Alexander hierover eens ook een heel mooi stuk geschreven; duidelijker dan wat deze vrouw hier nu over zegt.

    Reactie door ReneR — donderdag 23 juni 2005 @ 13.00 uur

  13. Het zijn natuurlijk ook de procesmanagers en verandermanagers met hun “lulkoekbingo” taal, waar het gewone volk niets van begrijpt maar die door de politieke elite worden omarmd als zijnde de nieuwe verlossers. En meestal kramen ze ook onzin uit maar dat maakt ze niet uit zolang het maar goed verkoopt. Zoals Dorien Pessers schrijft en ook anderen, zoals Geert Mak, Bob Smalhout en wijlen Pim Fortuyn creëeren dit soort lieden over het algemeen meer problemen dan ze oplossen.

    Reactie door reint — donderdag 23 juni 2005 @ 13.35 uur

  14. Grappig dat je begint over die ingehamerde individualiteit, Ronald. Sinds eind jaren 70 van de vorige eeuw is dat n.l vooral door de VVD gedaan!

    Reactie door L.M. Lembeck — donderdag 23 juni 2005 @ 13.47 uur

  15. @Lydia, het gaat er niet om wie het gedaan heeft, het gaat erom dat we nu dus met de gebakken peren zitten.

    Reactie door Ronald — donderdag 23 juni 2005 @ 13.55 uur

  16. Ik Chef – jij niks!

    Reactie door Jansonius — donderdag 23 juni 2005 @ 14.57 uur

  17. Jan Marijnissen: ik ben het geheel met je eens. De beroepseer moet weer terugkomen in Nederland.

    Ronald, je bent socialist geworden! Maar volgens mij heeft beroepseer niets met teamwork te maken.

    Reactie door emma — donderdag 23 juni 2005 @ 15.08 uur

  18. @emma, ik ben geen socialist geworden, ik was altijd al zo.
    Ik ben alleen reeel genoeg om in te zien dat je de bedrijven het zo makkelijk en aantrekkelijk moet maken om in Nederland te verblijven.
    Hoe je dat doel wilt bereiken is open voor discussie.

    Een goed team wat voor elkaar opkomt creert vanzelf een prettige werksfeer wat op hun beurt er voor zorgt dat je trots op je produkt/dienst kan zijn.
    En dat is weer een essentieel onderdeel van beroepseer.

    Reactie door Ronald — donderdag 23 juni 2005 @ 15.36 uur

  19. Bovenstaande boek, dat we allemaal nog een keer kunnen gaan lezen als het toevallig voor het grijpen ligt of relevant gevonden wordt, is volgens onze gastheer (die een artikel erover in de Volkskrant heeft gelezen en dat tot onze blijdschap als bronvermelding geeft) en Dorien Pessers een

    “verkenning van de verregaande uitkleding van taken en deprofessionalisering van het werk”

    wat volgens mij grotendeels ligt aan de voortgang van de techniek die (automatisering genoemd) vanaf zeg de jaren ’80 de menselijke arbeid is gaan vervangen waarbij de eenzame arbeider een feit begon te worden. Die werd dan zogenaamde professional, de rest werkloos, of ander soort van hand- of hoofdarbeider. Dat heeft de boel dermate complex gemaakt om te overzien, en verstard vanwege de gestandaardiseerde mechanische processen dat het artikel vervolgt:

    “met als conclusie dat ‘bij grote delen van de beroepsbevolking de beroepsvreugde, de beroepstrots en de beroepsethiek langzaam worden vernietigd door procesmanagers die een geheel eigen toneeltaal spreken”

    wat eigenlijk vermoed ik meer het sociologisch vertalen van de aan de hand zijnde processen waar de betreffende onderzoekers zijn gaan kijken (een steekproef) ipv zijn gaan participeren, met hun bijbehorende vakjargon. Wat mij een meer voor de hand liggende conclusie lijkt is het volgende:

    Na de zoveelste bezuinigings- en saneringsoperatie met daarbij nog steeds de concurrentiewind vol tegen de koers in worden we als goedbedoelend (maar niet verantwoordelijkheden toevertrouwd) werkvolk in de rug uitverkocht en doorverkocht of een bepaald (sociaal of in andere zin onoverzichtelijk) traject ingedouwd, wordt aan ontslagrechten gemorreld, wordt ons koopkrachtverhaal met prullariamandjes doorberekend, worden fouten van verantwoordelijken afgewenteld op de veelheid van mosdale schoudertjes, en krijgen we nog de schuld ook dat we onze eigen producten niet meer kopen (die met steeds minder liefde worden geproduceerd).
    We zijn geen team meer, maar we vechten voor onze individuele (werk)plek. Bedrijven gaan ook niet meer voor het product, maar voor hun virtuele marktwaarde die op de renbaan van de beurs bij elkaar gegokt wordt.

    Natuurlijk is het zo dat we niet echt de laagste lonen ter wereld hebben, maar die zijn ook het resultaat van die automatiseringsoperatie van twintig jaar geleden, en altijd is alles nog steeds te duur, ook als het net goedkoper lijkt te worden.

    Hoe komt dit? De ‘markt’ minimaliseert de marges en maximaliseert de werkdruk om met gigantische omzetten nog net een annorexia nervosa-leven te kunnen leiden. Waar er weer zo’n patient omvalt in de drukte kan de rest weer een beetje meer ademen. En er zijn nog steeds te veel potentiele werknemers dus als het ontslagrecht er niet was dan moest je nog veel harder vechten/werken voor je leven. Maar het maakt niet uit hoe je werkt, je bedrijf wordt toch wel verkocht, verkwanseld, opgedoekt, opgeslokt, uitgezogen, afgebroken, want we kunnen de concurrentie op de wereldmarkt niet aan.
    We hebben in het verleden heel veel voordeel naar onze kant getrokken (zeg maar geroofd) dus we kunnen nu nog alleen maar gelijkschakelen met de rest.

    Het arbeidsethos komt vanzelf terug als egoistische zelfverrijking en kortzichtige eigenbelangmanagement afgeschaft wordt.

    Reactie door Marco — donderdag 23 juni 2005 @ 17.05 uur

  20. nederlanders doen alleen zijn bek open op verjaardagen en in de kroeg .als de baas! met zijn vingers knipt staan ze als een haas s,morgens in de file (met airco)ik heb zelf als motormonteur nooit een reparatie uitgevoerd waar ik niet voor 100% achterstond .ben er 2 keer voor ontslagen .en nooit spijt gehad .werken doe je in de eerste plaats omdat je het leuk vind .zit er zo,n eikel bij die je plezier vergalt .vraag dan 1 keer of hij er mee wil stoppen .zo niet knip zijn stropdas af .heb ik ook gedaan .

    Reactie door texas henkie — donderdag 23 juni 2005 @ 17.43 uur

  21. Ik denk dat we eens anders moeten leren denken.

    Het ter beschikking staan van het bedrijfsleven heeft zijn langste tijd wel gehad.

    Laten we kwaliteits produkten gaan maken, zoals de fiets van mijn grootvader (bouwjaar 1939) waardoor ik geen fiets zal kopen in mijn leven, cq. nodig zal hebben.

    De inferieure produkten, waar we nu mee leven, vervuilen de wereld alleen maar en hebben geen toegevoegde waarde voor mijn levensgeluk.
    Veertig uur werken ook niet, hoe meer ik verdien door “betere functies”, hoe minder uren ik wens te maken. Ik amuseer me best thuis, ik heb heel het werken alleen nodig voor levensnoodzakelijke dingen. Nieuwe auto’s interreseren me geen hol, het wordt toch steeds slechter, na 30 jaar zuipen de krengen nog steeds evenveel, wat is de innovatie in die markt? Men wil niet zolang er geld te verdienen is aan olie.

    De wereld is rot tot op het bot.

    Laat het einde der tijden morgen maar beginnen.

    Reactie door Johan Smeets — donderdag 23 juni 2005 @ 17.56 uur

  22. Ik heb heel wat wat texas henkie proberen te begrijpen, maar nu begrijp ik hem meteen! Je doet gewoon het beste wat mogelijk is, anders heeft het gewoon minder zin. Maar met opjaagbeleid kun je besluiten water in de koffie te doen, maar er is een grens. Als je dan omgekocht wordt, of gechanteerd ben je verloren.

    Reactie door Marco — donderdag 23 juni 2005 @ 19.39 uur

  23. @21
    Helemaal mee eens Johan!
    Zodra je door krijgt met wat je eigenlijk echt aan het doen bent dan houdt de lol in werk snel op. Ik heb echt vanalles gedaan. Mijn laatste betaalde baan spande echt de kroon. Cursusmateriaal maken voor automonteurs en autoverkopers die online bij konden spijkeren. Meer dan een jaar bezig met een cursus in elkaar te draaien. Bloed zweet en tranen om klanten die voortdurend van idee veranderden tevreden te houden (oja… de klant. Dat is ook zoiets. De klant is koning, maar gedraagt zich vaak allerminst koninklijk meer tegenwoordig…) Is die pokkecursus eindelijk klaar, draait ie een half jaar of wat, is dat kreng weer verouderd. Om gek van te worden. Op zoek gegaan naar een bedrijf wat meer in de lijn van mijn verwachtingen deed. Uiteindelijk in een klein ambachtelijk ecologisch verantwoord meubelatelier beland. Een bedrijf naar mijn hart. Er werken verder nog twee mensen en de chemie is echt perfect. Tijd is kwaliteit. Er wordt niets gemaakt wat geen generaties mee zal gaan. Ik krijg er echter niets betaald. De baas kan er zelf maar net van rondkomen en eigenlijk worden vrijwel alle inkomsten in het bedrijf gestoken. Alleen omdat ze het werk zo geweldig vindt Ze doet het met plezier en dat weegt niet op tegen het feit dat ze zelf vrij krap moet leven. Ik kan er gratis intern een opleiding volgen en er is mij de mogelijkheid geboden om als zelfstandig ondernemer binnen het bedrijf te komen werken. Heb inmiddels een gat in de markt gevonden. Mooie ambachtelijke duurzame producten maken voor mensen die er een leven lang plezier van zullen hebben. Kleinschalig ambachtelijk werk heeft zoveel meer te bieden dan wat voor baan dan ook. Werken met je handen en met je hoofd. Veel variatie en een voldoening die niet te omschrijven is. Zoals ik al zei: tijd is kwaliteit, met de OPRECHTE complimenten en waardering van de klant… Lang leve het kleinschalige ambacht!

    Reactie door Yvo — donderdag 23 juni 2005 @ 20.00 uur

  24. 114 Teletekst do 23 jun
    ***************************************
    Remkes wil oordeel experts over cao

    ***************************************
    DEN HAAG Minister Remkes biedt aan om
    zijn voorstellen voor de politie-cao te
    laten doorrekenen door onafhankelijke
    deskundigen.Remkes deed dat voorstel
    voor zijn ministerie,waar tienduizend
    agenten een manifestatie hielden.

    Onder luid gejoel van de agenten zei
    Remkes dat de cijfers die de vakbonden
    presenteren,niets met de werkelijkheid
    te maken hebben.Hij wil zijn voorstel
    nu voorleggen aan een derde partij,om
    vervolgens op basis van "juiste cijfers
    en feiten" het overleg voort te zetten.

    De politie ageert al weken tegen de
    voorstellen van Remkes,die volgens hen
    louter een verslechtering inhouden.
    ***************************************
    volgende nieuws financieel sport

    Reactie door folkert de lepper — donderdag 23 juni 2005 @ 21.57 uur

  25. je werkt om te leven,je leeft niet om te werken
    en het leger heb ik gelukkig niet ingezeten

    Reactie door ad — donderdag 23 juni 2005 @ 22.29 uur

  26. De overcommercialisering van onze cultuur dringt ons een uniforme levensdoelstelling op: “Gij zult winst maken” en de managers zien daarop toe!

    Dan is de lol er voor velen inderdaad snel vanaf, wat voor werk je ook doet…

    Reactie door Jeroen — vrijdag 24 juni 2005 @ 0.15 uur

  27. #20 texas henkie

    Hahahaha; daar had ik graag getuige van willen zijn! Klasse man! :-)

    Reactie door ReneR — vrijdag 24 juni 2005 @ 8.45 uur

  28. @20 texas henkie

    Je hebt mij op een idee gebracht, geweldig leuk zoiets!!!

    Reactie door ACCEPT — vrijdag 24 juni 2005 @ 9.25 uur

  29. Over dit onderwerp zou een maatschappijbrede discussie gevoerd moeten worden, en wel zsm.! Het is de ‘bron van veel kwaad’.

    Reactie door Paul Geveke — vrijdag 24 juni 2005 @ 14.52 uur

  30. Arbeids ethos… beroepseer… dat bestaat in Metropolis, wel dwang en slavernij!

    Reactie door e.krul — vrijdag 24 juni 2005 @ 16.06 uur

  31. Arbeids ethos… beroepseer… dat bestaat niet in Metropolis, wel dwang en slavernij!

    Reactie door e.krul — vrijdag 24 juni 2005 @ 16.07 uur

  32. @20, Texas Henkie,

    Goud! Prachtige actie!

    Don’t mess with Texas Henkie!

    Reactie door Jeroen — vrijdag 24 juni 2005 @ 20.30 uur

  33. Jammer dat de heer Marijnissen in dit geval de informatie achterwege laat dat het geschreven is door het wetenschappelijk bureau van het CDA. Wie in een glazen huis zit (verwijt aan Trouw/Bussemaker), moet niet met stenen gooien… Maar dat is NL ondertussen wel gewend van de SP.
    Blijkbaar gaat bij de SP de zwartmakerij van dit kabinet vóór een welgemeend kompliment voor de strekking van het boek mét vermelding van herkomst.

    Reactie door Stephan — woensdag 29 juni 2005 @ 11.19 uur

  34. Stephan, wat maakt dat uit? Het geeft aan dat het CDA vreemd bezig is..Die moet je dus van alles verwijten..heel logisch bekeken.
    We zijn doorgeschoten in Nederland…bah!

    Reactie door cynthia — zondag 14 augustus 2005 @ 17.12 uur

  35. op de werkvloer heb je doeners ,denkers
    en mensen die er alleen aan de winst denken . De kwaliteid van het produkt wordt voor een heel belangrijk deel door de doeners [lees produkt arbeiders]gemaakt !
    wanneer de arbeiders vergeten worden zal het produkt niet de beste kwaliteid opleveren en uiteindelijk zal het de winst
    tekort doen!

    Reactie door Francine — vrijdag 3 maart 2006 @ 17.24 uur

  36. 7 April wordt er een conferentie georganiseerd met de titel: “Van BeroepsZeer naa BeroepsEer”

    Voor degene die meer willen weten kijk op

    http://www.beroepseer.nl/

    Reactie door Thijs — woensdag 29 maart 2006 @ 18.16 uur