Lula, zet ‘m op!

Door Peter Runhaar

Eind vorig jaar reisden Jan Marijnissen en ondergetekende door Brazilië. We ontmoetten een groot aantal politici, met name van de PT, de Arbeiderspartij van de onorthodoxe presidente Lula. Het werd een boeiende reis. In opperbeste stemming keerden we terug, onder de indruk van de mix van optimisme en pragmatiek waarmee de PT de eerste regeringsdeelname in haar geschiedenis ‘vierde.’

In juli en augustus was ik opnieuw in Brazilië. Zoals altijd was het verblijf in mijn tweede vaderland in veel opzichten een genoegen. Op het politieke vlak echter, was de terugkeer ontluisterend. Waar optimisme heerste in november, domineerden nu woede en verbijstering.
De PT – de partij met het schone imago, die zich vanaf oprichting afzette tegen de politieke graaicultuur van zelfverrijking en corruptie – is plots zelf in een draaikolk van corruptieschandalen beland.

Tv journaals gaan dag in dag uit alleen maar over de schandalen. De ontgoocheling druipt in dikke klodders van de tijdschriftenpagina’s. “Volgens deskundigen beleeft het volk een collectieve rouw en een soort post-traumatische stresservaring”, schrijft het toonaangevende opinieblad IstoÉ, en “We beleven een moment van extreme desillusie … dit keer geloofden we dat de beloofde veranderingen écht zouden komen.” Die laatste zin verklaart waarom de klap zo keihard aankomt. Brazilianen zijn veel gewend als ’t om politieke drama’s gaat en ze verwachten eigenlijk voortdurend door politici in de maling genomen te worden. Maar niet door Lula, de bevlogen ex-metaalarbeider die net zo straatarm opgroeide als de meeste Brazilianen, en zijn PT.

In het epicentrum van alle commotie bevindt zich een groot omkoopschandaal, waarbij parlementsleden 30.000 real (11.000 euro) per maand ontvingen om voor regeringsstandpunten te stemmen. In de slipstream van dit schandaal gingen ook andere beerputten open, en werd één van Lula’s belangrijkste ministers beschuldigd van grootschalige corruptie eerder in zijn loopbaan. Dagelijks verschenen wonderlijke figuranten in de tv-journaals, zoals de fractiemedewerker die op het vliegveld werd aangehouden met 100.000 dollar, verstopt in zijn onderbroek. Een fors aantal hoge PT’ers – inclusief Lula’s tweede man José Dirceu – zit momenteel in de beklaagdenbank. Het is speculeren hoeveel Lula zelf heeft geweten, maar veronderstellen dat alles langs de president is heengegaan lijkt me buitengewoon moeilijk.

Hoe het zo gekomen is? Ik weet het niet. Ik volg de PT al vanaf haar oprichting en heb altijd geprobeerd me ver te houden van dweperij en ongefundeerd positivo-denken. Er gingen dingen goed en er gingen dingen fout. Lula nam soms beslissingen waar ik geen snars van begreep en kon soms flink de opportunist uithangen. Maar over all heb ik altijd veel sympathie gehad voor deze massabeweging, eenvoudigweg omdat hij door een mix van opmerkelijke praktijkgerichtheid, integriteit en de wil tot fundamentele verandering zo’n prachtige kans bood om in de Braziliaanse realiteit een echt verschil te maken. Dat de partij zo diep is weggezonken in de corruptiemodder heeft me verbijsterd. Dat gevoel deel ik overigens met de meeste PT’ers. PT-kopstuk Olivio Dutra zegt in het tijdschrift IstoÉ: “De PT is verzeild geraakt in zaken die ik nooit voor mogelijk heb gehouden. De ontwikkelingen zijn een grote belediging voor de partij.”

Het is voor veel Brazilianen een schok dat het traditionele politieke systeem zo sterk is dat zelfs een partij als de PT erin lijkt te zijn opgegaan. Hoe dat mechanisme precies heeft gewerkt wordt wellicht de komende maanden een beetje duidelijk. Voor de zoveelste keer in Braziliës moderne geschiedenis is een parlementaire onderzoekscommissie benoemd om de waarheid rondom de schandalen naar boven te halen.

Ik heb de afgelopen maanden regelmatig teruggedacht aan de vriendelijke PT activiste, een sociaal werkster in de stad Salvador, die ontzettend simpel het verschil tussen Lula en alle voorgaande presidenten uitdrukte: ‘Lula é nosso’, Lula is van ons. Mijn gedachten gingen ook uit naar onze hartelijke PT-vrienden met wie Jan en ik het glas hebben geheven in de zwoele zomeravond van Salvador. Wat zullen ze zich ‘excusez le mot’ genaaid voelen. De PT is een massapartij met 800.000 leden. Een grote hoeveelheid actieve PT’ers is nog steeds oprecht bezig van Brazilië een mooier land te maken. Ik hoop van harte dat de PT-top op compromisloze manier schoon schip maakt. President Lula staat voor de zwaarste klus uit zijn loopbaan. Hij heeft aangekondigd dat hij wil dat de onderste steen boven komt en dat de PT indien nodig “in eigen vlees zal moeten snijden.” Zet ‘m op Lula, zou ik zeggen. Want als je de daad niet bij deze woorden voegt zal je regering, zo vol verwachting verwelkomd, in het collectieve geheugen belanden als één van de grootste decepties uit Braziliës moderne geschiedenis.

Opties voor delen:
  • NuJIJ
  • eKudos
  • del.icio.us
  • Digg
  • Google Bookmarks
  • email

maandag 17 oktober 2005 :: 21.43 uur

14 Comments

14 reacties

  1. lula????UH?????
    VIVA CHAVEZ!!!!!
    HAND OF VENEZUELA

    Reactie door gaf — maandag 17 oktober 2005 @ 21.53 uur

  2. Niet zo moeilijk te verklaren hoor, de meeste ‘revolutionairen’ beginnen (of doen mee aan) een revolte om het beter te krijgen voor de massa, maar om het beter voor zichzelf te krijgen.

    In dat licht zijn ‘vrijwilligers’ die achter een echte en oprechte revolutionair aanlopen en steunen uiteindelijk maar met 1 doel bezig, en dat is er voor zorgen dat ze het zelf goed krijgen.

    M.A.W. goed personeel is moeilijk te vinden.

    Reactie door Ronald — maandag 17 oktober 2005 @ 22.00 uur

  3. Worden we niet allemaal dagelijks teleurgesteld in het handelen van anderen. De integriteit en wijsheid is ver te zoeken waar dan ook. Het zou arrogant zijn te denken dat mensen aan de linkerkant van het politieke spectrum totaal ongevoelig zouden zijn voor corruptie. Zeker in een arm land als Brazillië. Ik begrijp de teleurstelling. Zeker als je hoopt in dit leven nog een betere wereld te zien ontstaan. Ik vecht mee maar heb weinig hoop op een betere wereld. Wat voor mij overblijft is de vraag:
    Waar gaan we heen vanuit een wereld van waanzin? Ergens aan de andere kant van de wanhoop.
    Ik geloof dat het antwoord alleen te vinden is op de achtekant van mijn naam.

    Reactie door Tamiem — maandag 17 oktober 2005 @ 22.03 uur

  4. Hallo Jan,
    Lula heeft heel wat uitgehaald om met zijn partij aan de macht te kunnen komen. – Zie ook een aantal neo-liberalen die hij in zijn regering heeft opgenomen.
    Zelf heb ik hele grote twijfels over zijn beleid:
    De uitverkoop van het amozone-regenwoud;
    De doodseskaders, die terreur plegen.
    Groet,
    Amita

    Reactie door Amita — maandag 17 oktober 2005 @ 22.04 uur

  5. Ronald,
    zie in onze huidige regering ook van deze figuren die er beter van willen worden sorry.

    Reactie door folkert de lepper — maandag 17 oktober 2005 @ 22.08 uur

  6. Dat President Lulu zoveel weerstand ontmoet lijkt me normaal van een Zuid-Amerikaans land als het grote Brazielie.
    Voordat hij President werd, was het al erg duidelijk dat de macht aan de kapitalisten van de grootgrond bezitters waren, die hebben vele miljoenen om de regering van welke kant ook, dusdanig te manipuleren dat zelfs een socialiste president er zeer veel moeilijkheden door krijgt.
    Toch verwijst het weer naar machtige multinationals die schijnbaar de dienst willen uitvoeren.
    Daar en daar zit erg veel olie in jullie grond en die willen we ten koste van alles gaan exploteren, als u nu dit doet daan gaan we u compenseren en krijgt u een fiks bedrag voor dat project die we gaan steunen.
    Staat u, president dat niet aan dan gaan we toch verder, maar ten koste van uw regering!
    We willen hoe dan ook uw rijke olie/mineraal velden gaan exploreren.
    Men begrijpt dan goed hoe deze verdervelijke multinationals een regering onder druk kan/zal zetten.
    Shell, Akzo, BP en miningcomps, zullen hun macht willen houden om vele miljarden dollars te gaan verdienen/stelen!!!
    Vooral de hout industrie is zeer corrupt en zal niet aarzelen om de president sterk onderdruk te zetten!
    Lula zijn medewerkers en ambtenaren staan onder grote druk van deze misdadigers en kunnen vaak het vooruitzicht van veel geld, hun taak niet meer aan!
    Dus steun onze socialistche vriend President van Braziela!

    Reactie door Hendrik — dinsdag 18 oktober 2005 @ 2.16 uur

  7. Eindelijk wordt er gereageert op nieuws, wat ik al veel eerder op dit weblog had gebracht.

    Inderdaad moet Lula laten zien wat hij waard is. het is als het ware het goed tegen het kwaad. het zal niet zo simpel zijn.

    Ook de S.P. moet lering trekken uit deze zaak. Niet dat onze partij aan is getast; maar dat men gewaarschuwd is voor dit soort tendenzen.

    De PvdA is al kop onder gegaan in de weelde van de macht en het grote geld. Laten we hier de boel zuiver houden; dus gasten als meneer Laszrak moeten beter worden gescreend.

    Reactie door ReneR — dinsdag 18 oktober 2005 @ 8.14 uur

  8. Zakenmensen eind vijftiger jaren, begin zestiger jaren hadden het in Nederland ook
    al bekeken en er zijn er heel wat die zowel
    in Roemenië als Brazilië hun fortuin wisten
    te maken en hun zakelijke voordelen daar
    wisten uit te buiten. De winsten zitten dan
    ook nog zeker in hun huidige voortuinen.
    Nederlandse artiestes/artiesten ‘zongen’
    zelfs graag voor het establishment dat de
    Regering vormde. Iemand nog oude tijdschriften op zolder? Lees ze dan nog
    maar eens of heel oude kranten, de mijne
    zijn inmiddels weggewerkt als: “oud vuil”.

    Wat Nederland propageerde te brengen in het
    verleden als zijnde voorspoed voor de armen
    en demonstratief de vóórdeur uitging, werd handje voor handje (scheepje voor scheepje,
    vliegtuigje na vliegtuigje) weer door de
    achterdeur naar binnengehaald.
    Die tenáchtergestelden zijn dat nu aan het
    inhalen, voetje voor voetje, én terecht.
    Groot gelijk hebben ze en straks zal niemand meer verlegen zitten om onze manier
    van spelen met boter, kaas en eieren én
    drop valt ook nog wel na te maken.
    Haring, chocola, tegeltjes enz. allemaal
    niet meer nodig of zelfs mogelijk.
    Textielen en techniek deden we al groten-
    deels de deur uit en wat er nog over is
    wordt straks in ‘verdragen’ (zonder WET)
    in Europa wel even geregeld: klaar ben je!
    Over en uit: met een variant op dat liedje:

    ‘k zag wat heren ‘m lekker smeren,
    oh dat was geen wonder,
    ‘t gaf wat donder op Ministerie’s vlonder,
    toen burgers het Tij nog konden Kéren,
    hé, hé, hé, hee, hee, hee,
    opnieuw riep een volk hartgrondig: NEE !

    Voor Nederland zal het alleen maar makkelijker worden meer MONDEN te vullen,
    als er veel grondiger VOERTÁLEN op alle
    nivo’s zouden worden gepropageerd en in elk
    denkbare vorm en dag- én nachtlicht kunnen
    verdrágen.

    Reactie door Madelief — dinsdag 18 oktober 2005 @ 10.08 uur

  9. eens en te meer een waarschuwing richting de SP aan wat voor soort gasten je jezelf lieert. Mauricio nog niet in opspraak geraakt? Wacht maar, komt vanzelf..

    Reactie door kaatje — dinsdag 18 oktober 2005 @ 10.36 uur

  10. Gelukkig zijn er veel mensen, die oprecht uit zijn op een meer sociale wereld, en niet in de eerste plaats hun eigen belang. Maar overal waar iets gebeurt komen ook mensen, die ervan hopen te profiteren of een graantje willen meepikken. In dat opzicht is een progressieve partij of beweging niet fundamenteel anders dan een conservatieve. Maar als ik het goed zie, is de PT gelukkig niet afhankelijk van dit slag mensen onder de leden, en zelfs niet van Lula “himself”.

    Reactie door Olav Meijer — dinsdag 18 oktober 2005 @ 14.55 uur

  11. Tja nu is het wachten op de schandaaltjes bij de sp………

    Reactie door hac — dinsdag 18 oktober 2005 @ 19.25 uur

  12. 11 Pas dan maar op dat jou geen HAC gezet
    gaat worden.
    Wie een kuil denkt te kunnen graven voor een ander moet heel goed oppassen er zelf
    niet in te vallen.
    Wat een instelling om daarop te zitten
    “wachten”….Fouten maakt iedereen, en dag
    in dag uit de grootste schandalen tegenkomen is al zo’n aanfluiting, maar ‘t
    lijkt net HAC alsof je daarop hóópt, maar
    ik zal je dus wel verkeerd begrepen hebben:
    zo bén je vast niet, toch?

    Reactie door Madelief — dinsdag 18 oktober 2005 @ 20.11 uur

  13. Wie een kuil graaft voor een ander is een werknemer.

    Wat ik maar wil zeggen is, we zijn allemaal mensen dus wij maken allemaal fouten, ook bij de sp.

    Reactie door hac — dinsdag 25 oktober 2005 @ 20.24 uur

  14. Ben net terug van vakantie uit brazilie, en vernam van heel veel mensen dat het vertrouwen in Lula op dit moment op een dieptepunt ligt onder de braziliaanse bevolking.

    Naar het schijnt heeft meneer Lula del Silva zelf ook geen schone handen meer, de nodige miljoenen schijnen al naar zijn bankrekening op de kaaimaneilanden gesluist te zijn.

    Het verbaasde me trouwens dat zoveel mensen juist geen PT aanhanger/sympatisant zijn. Ik vraag me af met hoeveel burgers (inplaats van PT-ers) de SP-delegatie gesproken heeft tijdens het verblijf in Brazilie? Als je nl niet met het volk praat, dan wordt er wel een erg gekleurd beeld geschetst…

    Reactie door Joris — woensdag 26 oktober 2005 @ 9.42 uur