Stemwijzer is te dominant

Een dag na de verkiezingen stond het bericht ‘Stemwijzer in de fout‘ op de SP-site. De adviezen die de site gaf kwamen veelal niet overeen met de uiteindelijke uitslag. Daaruit concludeerde Ronald van Raak terecht dat het Instituut voor Publiek en Politiek (IPP) de opzet van de stemwijzers moet verbreden, of stoppen met de adviezen.

Naar aanleiding van de opinie van Dr. Joop van Holsteyn, bijzonder hoogleraar Kiezersonderzoek aan de Universiteit Leiden, gaf ik al eerder aan dat de stemwijzer te pretentieus was.

Planet.nl pakte deze berichten op en peilde de mening van haar lezers met de stelling: ‘De stemwijzer is te dominant’. De volledige uitslag is hier te vinden.

* Ruim een derde heeft er geen mening over
* Bijna een derde heeft forse kritiek
* Ruim een derde heeft milde kritiek of is positief

De conclusie van Planet luidt: Dit zou voor de makers reden moeten zijn om eens kritisch naar Stemwijzer te kijken.

Dat lijkt me een heel valide conclusie. De stemwijzer wordt steeds belangrijker in de meningsvorming van mensen en het IPP moet zich dus zich bewust zijn van haar enorme verantwoordelijkheid en daar ook naar handelen. (Of, zoals het spreekwoord gaat: With great power comes great responsibility.)

Opties voor delen:
  • NuJIJ
  • eKudos
  • del.icio.us
  • Digg
  • Google Bookmarks
  • email

dinsdag 21 maart 2006 :: 0.21 uur

36 Comments

36 reacties

  1. Het lijkt mij niet zozeer de stemwijzer die mensen de (al dan niet juiste) weg wijst, maar veeleer de media. We leven dan ook niet in een democratie, maar in een mediacratie. De mening van de (in deze tijd vrijwel uitsluitend linkse) verslaggever en de manier waarop het nieuws wordt gebracht is bepalend voor het stemgedrag van veel mensen, zoals we hebben gezien. Kennelijk is dit voordeel voor de SP nog niet groot genoeg en wil men nog meer door het minder onafhankelijk maken van de stemwijzer.

    Reactie door Hans Hoogland — dinsdag 21 maart 2006 @ 0.57 uur

  2. Hij was in ieder geval “beter” dan de stemslim/vvd variant.

    Reactie door Struikelaar — dinsdag 21 maart 2006 @ 6.38 uur

  3. Waar haalt Hans Hoogland vandaan dat de journalisten “links” zouden zijn?
    Mijn ervaring is het tegenovergestelde, de rechtse pers beheerst de media.
    Wanneer een journalist ook maar PROBEERT om links te schrijven staat hij morgen op straat.
    Hij wil dat de stemwijzer minder onafhankelijk wordt, hij geeft dus toe dat het afhankelijk is. Van RECHTS?

    Reactie door Ouwe Dirk — dinsdag 21 maart 2006 @ 8.06 uur

  4. Ik vind het hele idee erachter onzin, iets van deze tijd, snel in plaats van goed!

    Reactie door Sabineke van Schie-Pleines — dinsdag 21 maart 2006 @ 9.58 uur

  5. Wat ik me af vraag, wat de rechtse partijen allemaal gaan bedenken, en uitvoeren richting maart 2007.
    Men zal zich niet zomaar naar de slachtbank laten brengen.
    Ik denk dat de vunzigheid zoals uit gesproken door Pechtold in al zijn facetten naar voren zullen komen,

    Reactie door Jofel — dinsdag 21 maart 2006 @ 10.10 uur

  6. Het lijkt mij het beste om die stemwijzer te baseren op het stemgedrag van de partijen in de raad in de afgelopen regeerperiode.

    Reactie door Ben — dinsdag 21 maart 2006 @ 10.11 uur

  7. We moeten stoppen om alles in hap-klare-brokken te verdelen. Politiek is te veelzijdig om gedegradeerd te worden tot een voorgekookte magnetron schotel.

    Toch vind ik het stemwijser idee wel symptiek. Maar dan zal deze niet het doel moeten hebben of effe een partij uit te spugen.

    Het mooitste was een informatiesite, verdeeld in politieke partijen, waar de historie, hun beleid, de effecten zichtbaar worden.
    Dan kan de kiezer betere keuzes maken dan een veregelijk met een verkiezingssprogramma, dat vaak in verbloemde nietszeggende taal iets aangeeft.

    Reactie door alexander — dinsdag 21 maart 2006 @ 10.19 uur

  8. @1 Ik vraag me eigenlijk af, hoe rechts moet je in je wezen zijn als je een uitgesproken rechtse regressieve tijdperk dan links noemt?

    Reactie door walking bull — dinsdag 21 maart 2006 @ 10.19 uur

  9. @5 Jofel,

    Och als dat toch eens zou kunnen?
    Alle vunzigheid boven tafel, ik verkneuter me nu al.

    Reactie door TOMAAT — dinsdag 21 maart 2006 @ 10.50 uur

  10. Het lijkt me verstandiger de mensen erop te wijzen dat het uitermate kortzichtig is de politieke stem te baseren op zo’n dubieus “opinieonderzoekje” als de Stemwijzer. Dat is alleen maar Spielerei. Gewoon duidelijk zeggen: dat is onzin, mensen, net als de horoscoop in uw dag- of weekblad. Zelf nadenken, graag!

    Reactie door Olav Meijer — dinsdag 21 maart 2006 @ 10.52 uur

  11. Reflectie is altijd goed. De stemwijzer moet een inhoudelijk zo correct mogelijk advies geven en ze moeten deze kritiek ter harte nemen.

    Maar ook in het ideale geval dat de stemwijzer inhoudelijk door niemand wordt betwist, is het naïef te denken dat de uitkomst van de stemwijzer een-op-een zal corresponderen met de uitkomsten van de verkiezingen.

    Mensen laten hun stemgedrag van tal van zaken afhangen. De stemwijzer heeft een beperkte invloed en zal daardoor nooit de verkiezingsuitslag kunnen dicteren. Is dat iets dat we de stemwijzer moeten aanrekenen?

    Reactie door Maarten — dinsdag 21 maart 2006 @ 11.03 uur

  12. @10, Olav Meijer.
    Helemaal, 100% met u eens.
    En vooral heel goed benadrukken dat ‘objectiviteit’ niet bestaat, ook niet voor de samenstellers van ‘Stem(toch niet)wijzer’.

    Reactie door Boudewijn Pleines — dinsdag 21 maart 2006 @ 11.12 uur

  13. Mijn advies is: mensen stem wijzer! stem SP!

    Of is dit nu niet objectief?

    Zo’n stemwijzer gebruik ik niet om mijn stem te behoeven bepalen.
    Dat is het voordeel van SP-er te zijn.
    Je hébt al duidelijkheid.

    Reactie door Wattenstaafie — dinsdag 21 maart 2006 @ 11.45 uur

  14. Nu heb ik een vraag? Namelijk het gezegde with great power comes great responsebility
    Ken ik uit de spiderman fims\strips\tekenfilms. Het is de laatse les die peter paker leert van zijn oom (uncle ben) IS dit in amirica een gevestigt spreek woord ?

    Reactie door Ben H — dinsdag 21 maart 2006 @ 12.28 uur

  15. Maar als zo’n 2/3 van de ondervraagden kritiek op de Stemwijzer heeft en de Stemwijzer het bij het veelal bij het verkeerde eind heeft, kun je dan wel stellen dat de Stemwijzer dominant is? Zou je dan niet veel eerder kunnen stellen dat mensen blijkbaar toch niet zo’n grote waarde aan het advies van de Stemwijzer hangen als men in de media suggereert?

    Reactie door Duh — dinsdag 21 maart 2006 @ 12.51 uur

  16. je kan stemmen wat je wilt de regenten doen net wat ze zelf willen zie de verraders partij pvda die schooiers doen er alles aan om de linkse lente in de gemeenteraden de nek om te draaien de ene na de andere linkse coalitie word door de pvda en de christelijke partijen met op kop de cda gewoon weg gekonkeld en gedeald dat is dus democratie in de ogen van de regenten partijen .schandelijk weet waar u op stemt met de verkiezingen stem sp zodat de regentenpartijen wel moeten samenwerken met de enige echte linkse partij.de volkspartij sp

    Reactie door berty — dinsdag 21 maart 2006 @ 12.53 uur

  17. Belachelijk. Dat een voorgeprogrameerde computer moet gaan bepalen/advies uitbrengen over wie wat moet gaan stemmen.

    Reactie door khosrow — dinsdag 21 maart 2006 @ 13.18 uur

  18. Dat laat alleen nog maar eens duidelijk zien, hoe weinig initiatief DE Nederlander nog over heeft. De meeste mensen zijn echt te lui om zelf iets te doen of om zelfstandig na te denken. Ze nemen van alles aan voor “waar”. Zelfs de opmerkingen van het CPB over de vergrijzing, terwijl in dit geval de soep helemaal niet zo heet gegeten wordt als die werd opgediend door het CPB. Opdracht van het Kabinet misschien? Of denk ik nou te lelijk? Nouja, ik DENK tenminste!

    Reactie door L.M. Lembeck — dinsdag 21 maart 2006 @ 13.31 uur

  19. @13, Wattenstaafie.

    Sterk. Erg sterk…

    Reactie door Boudewijn Pleines — dinsdag 21 maart 2006 @ 14.04 uur

  20. Stemwijzers zijn inderdaad te beknopt en hebben een grote invloed op het kiesgedrag van de gemiddelde burger. Tijd om deze dingen eens uit te diepen.

    Reactie door Niels — dinsdag 21 maart 2006 @ 15.39 uur

  21. dominant voor wie?
    En wat is dominant?
    Een klaap?
    of verkizingen

    Reactie door niet — dinsdag 21 maart 2006 @ 16.55 uur

  22. Stoppen met stemwijzer en andere opinie peilingen vier weken voor de verkiezingen. Laat iedereen het zelf maar uitzoeken.

    Reactie door Sprut — dinsdag 21 maart 2006 @ 17.34 uur

  23. verbieden!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!

    Reactie door ,texas,henkie — dinsdag 21 maart 2006 @ 18.11 uur

  24. zielig ,zeg!!!!

    Reactie door niet — dinsdag 21 maart 2006 @ 18.27 uur

  25. @16 berty — dinsdag 21 maart 2006 @ 12.53,

    Volkspartij, bbrr, dat vind ik wat een jeukterm, ik geef de voorkeur aan ‘partij voor mens,dier en natuur’ (beetje dubbel want mens is ook een dier, zoogdier en is onderdeel van de natuur).

    Reactie door Evert Tigchelaar jr — dinsdag 21 maart 2006 @ 19.08 uur

  26. @18 Lydia,

    Hélaas je denkt dat je denkt, maar je denkt te kunnen denken voor andere mensen te kunnen denken en dit gaat dus niet op.

    De meeste Nederlanders hebben nog wel degelijk initiatief en zijn niet te lui om zelf te denken of iets te ondernemen.

    Dit zegt waarschijnlijk meer over jou zelf wat je hier neer schrijft als over de gemiddelde Nederlander.

    Waarschijnlijk wil jij alles geloven en voor waar aannemen, maar dit gaat voor de gemiddelde Nederlander niet op.

    Ik zie om me heen, hoe hier in het hoge noorden van Nederland, de mensen actief zijn voor een beter Nederland en ervaar dit dag op dag en doe er zelf aan mee.

    Je kunt natuurlijk ook het bijltje erbij neer gooien en piepen, ik kan het allemaal niet betalen, alles is te duur en weet ik wat allemaal, maar hélaas zo werkt het niet.

    Als je iets wilt bereiken, zal je met je luie reet uit je stoel moeten komen en aktie gaan voeren en niet piepen vanachter je PC-tje.

    Sorry Lydia, al komt het nogal hard over, het is beslist niet persoonlijk bedoeld.
    Dit gaat voor heel veel Nederlanders op.
    Dit alvast voor het geval je je weer aangevallen voelt.

    Vriendelijke groet van TOMAAT.

    Reactie door TOMAAT — dinsdag 21 maart 2006 @ 19.22 uur

  27. (26)nog steeds gaat gemiddeld 50%van de bevolking niet naar de stembus .van degene die wel gaan stemmen is een gedeelte die stemt uit gewoonte ,een gedeelte wat vlug even de stemwijzer raadpleegd .en gelukkig nog een deel wat zich bewust is dat onze rijkdom ,democratie ?,en VRIJHEID!!!!!niet vanzelfsprekend is en zich verdiept in de div partij programmas voordat ze hun keus maken .de nederlander is verrekte lui t.a.v. zijn stemrecht bij slechtweer of een voetbal wedstrijd zie je de opkomst drastisch dalen .nu heeft iedereen een grote omd over boersma van essent maar als er straks gestemd kan worden op de aandeelhouders die de hoge salarissen vaststellen o.a provincie.komt er geen hond .fijn dat je actief bezig bent om hier verbetering in te brengen wat zoalsje weet verrekte langzaam gaat .maar vootlopig heeft mijninziens m.lembeck het geliojk aan haar zijde .de stemwijzer is niks anders dan een instrument om het afgestompte nederlandse volk te sturen in de richting van de gevestigde (rechtse)orde.wat ze makkelijk afgaat want de laatste 20 jaar is het DENKEN!!!! DE MENSEN AFGENOMEN .ENKEL NOG POEN EN WERKEN IS WAT VOOR HET GROOTSTE DEEL VAN NEDERLAND GELD.sorry maar het is niet anders.

    Reactie door ,texas,henkie — dinsdag 21 maart 2006 @ 20.57 uur

  28. Het papieren spoor.

    In het – Manifest van de volwaardige democratie – dat ik momenteel schrijf is het stemmen, uiteraard, een onderwerp.

    Kort:
    Geen stemmachines.
    Stemmen op papier.
    Handmatig verifieerbaar welke koers gevolgd moet worden.

    Een ander onderwerp is het jaar zorgdienstplicht voor een hogere opleiding toegankelijk is.

    Vanzelsprekend zijn het getroomlijnde onderwijs en de kwalificatie-eisen van bestuurdes ook onderdeel van de volwaardige democratie.

    Reactie door hendrik dieks — dinsdag 21 maart 2006 @ 21.48 uur

  29. @28, Hendrik Dieks, van mij mag die zorgdienstplicht, alsjeblieft weg!Ben zelf met 17, 7 maanden in de verpleging gegaan, te veel heftige beelden, te vroeg!

    Zorg mag geen plicht zijn, dan kun je geen zorg leveren, zorgen voor moet met je hart!

    Reactie door Sabineke van Schie-Pleines — dinsdag 21 maart 2006 @ 23.31 uur

  30. Me dunkt, stemwijzer heeft de SP in Amsterdam bepaald geen windeieren gelegd. Gezien het feit dat Bos wel de moeite moest nemen om zich te verantwoorden over de uitslag en de mogelijk twijfelachtige kwaliteit van de nieuwe raadsleden, wat de SP niet hoeft te doen, geeft wel een beetje aan dat de SP eens een wat kritischere houding mag aannemen tbv stemwijzers ;)

    Reactie door Jory — dinsdag 21 maart 2006 @ 23.58 uur

  31. @Sabineke

    Bij uitzondering reageer ik. Omdat jij het bent.

    Een van de facetten van de zorgdienstplicht is juist op jonge leeftijd het hart te leren spreken.

    Sneller was ik wijzer geworden…..

    Reactie door hendrik dieks — woensdag 22 maart 2006 @ 4.05 uur

  32. > Geen stemmachines.
    > Stemmen op papier.
    > Handmatig verifieerbaar welke koers
    > gevolgd moet worden.

    Waarom stemmen op papier? Dat lijkt me niet echt betrouwbaarder dan stemmen via een stemcomputer. Papier kun je kwijtraken, mensen maken wel eens telfouten etc.

    En wat onderwijs betreft. Ik heb steeds minder vertrouwen in de politiek als het gaat om onderwijs, of dat nu het lager onderwijs is, middelbaar onderwijs, hoger onderwijs of beroepsonderwijs.

    Laat a.u.b. het onderwijs over aan de onderwijzers, hoogleraren etc. De politiek heeft de afgelopen tientallen jaren meer dan genoeg ellende veroorzaakt. Leerkrachten die nog amper aan hun vak toekomen vanwege allerlei zaken die ze erbij moeten doen, studenten die kennis tekort komen omdat het onderwijs “voor iedereen toegankelijk moet zijn” en dus gemakkelijker is gemaakt. Maar goed, we zien wel waar het schip strand.

    Reactie door Duh — woensdag 22 maart 2006 @ 8.52 uur

  33. @31, Hendrik Dieks,

    Daarom is het een schande dat de politiek kiest voor de zaken die ze kiest:ruimte voor het hart dient er vanaf de geboorte te zijn, juist in onderwijs, zodat ook kinderen die thuis minder hart krijgen aangeboden, er mee om leren gaan!

    Zorg(in ruimste zin) is een taak van aandacht voor de regering, staat in de grondwet, helaas is de regering lastig aan te klagen!

    Reactie door Sabineke van Schie-Pleines — woensdag 22 maart 2006 @ 9.23 uur

  34. @27 henkie,

    Die stemwijzer is een ding wat van mij doorgetrokken mag worden.
    Het gaat mij hier om de uitspraak dat de meeste Nederlanders niet meer na denken en alles voor waar aannemen. Daar ben ik het niet mee eens.
    Dit gaat misschien op voor een bepaalde leeftijdscategorie, hebben het misschien te druk met geld verdienen en carriëre maken, maar zeker niet voor de oudere generatie, waartoe ik zelf ook behoor.

    Reactie door TOMAAT — woensdag 22 maart 2006 @ 10.10 uur

  35. Een stemwijzer is helemaal uit den boze.
    Eens in de 4 jaar een gezamenlijke publicatie van de belangrijkste uitgangspunten van alle politieke partijen.
    Verzonden aan iedereen via bv. de Belastingdienst.

    Reactie door hendrik dieks — woensdag 22 maart 2006 @ 18.06 uur

  36. Dat de stemwijzer andere adviesen gaf, dan uiteindelijk de uitslag was, is allemaal maar een mooi gegeven. Dit geeft niet aan dat de stemwijzer fout is, maar dat niet iedereen de stemwijzer klakkeloos opvolgt. Ik vind de stemwijzer een mooi middel om mensen die weinig van politiek weten inzicht te geven in de standpunten van de verschillende partijen. Als leek wordt je van de retoriek van de partijen zelf vaak ook niet wijzer: alle partijen zijn voor goede dingen en tegen slechte dingen lijkt het altijd.

    @1 Hans Hoogland: Denk eens na. De media proberen een zo objectief beeld te geven. Daarin zoeken ze een midden tussen links en rechts, met uitzondering van enkele verslaggevers die duidelijk naar links of rechts afwijken. Als u rechts bent, zult u de media waarschijnlijk als links ervaren en vise versa, maar dat wil niet zeggen dat ze dat ook zijn.

    Denkt u nou echt dat de media links zijn? Was dat maar zo! Dan zou men namelijk stukken beter geweten hebben op wat voor schurken men stemde, toen men koos voor de huidige regering van Balkenende.

    Reactie door Simon — donderdag 23 maart 2006 @ 18.51 uur