Het drama Kosovo

Morgen wil Kosovo zich éénzijdig onafhankelijk verklaren van Servië. De vergaande voorstellen voor autonomie konden de overgrote meerderheid van Albanezen niet overtuigen. Nu is de Balkan weer een ministaatje (1,5 miljoen inwoners) rijker. De VS en de EU hebben de separatisten van het UCK steeds gesteund en doen dat nog steeds.

Velen, waaronder ik, maken zich ernstige zorgen over hoe het verder moet.

Het landje wordt – net als Bosnië – overeind gehouden door gelden van de internationale gemeenschap en door de aanwezigheid van militairen van elders. De corruptie is overal, net als de misdaad. De provincie produceert vrijwel geen middelen van bestaan. Vele niet-Albanezen zijn met geweld gedwongen huis en haard te verlaten. De achterblijvers leven in angst in enclaves.

De vrees is niet ongegrond dat nu ook de Albanzeen in Montenegro en Macedonië zich gaan roeren en aansluiting eisen bij Kosovo, om zo op termijn een Groot Albanië dichterbij te brengen. Een andere vrees is dat ook andere etnische minderheden nu aanpassingen van de grenzen gaan bepleiten en afdwingen.

De EU en vooral de VS spelen met vuur door het separatisme zo aan te moedigen. Iedereen weet dat de Balkan een kruitvat is dat zo weer tot ontploffing kan komen. Gelukkig wil Nederland het nieuwe landje (nog) niet erkennen, en eerst de kat uit de boom kijken. Laten we er het beste van hopen, voor de toekomst van de Balkan en het welbevinden van zijn bewoners.

Na de Kosovo-oolog hebben Karel Glastra van Loon en ik een boek geschreven over de recente geschiedenis van de Balkan. Het heet De Laatste Oorlog en is hier te lezen.

Opties voor delen:
  • NuJIJ
  • eKudos
  • del.icio.us
  • Digg
  • Google Bookmarks
  • email

zaterdag 16 februari 2008 :: 22.57 uur

12 Comments

12 reacties

  1. Dag Jan, even wat korte inhoudelijke kritiek op je verhaal:
    Je laat compleet achterwege dat socialisten ten alle tijden op moeten komen voor het recht op afscheiding en zelfbeschikking van welke bevolkingsgroep dan ook. We streven immers naar een zo volledig mogelijke democratie voor de werkende klasse. Deze vrijheid is een absolute noodzaak om te streven naar internationale solidariteit om zo een vuist te maken tegen het kapitalisme. Je standpunt tegen de onafhankelijkheid van Kosovo is er een van kleinburgerlijk nationalisme, en dat stoort mij als SP’er steeds meer kan ik je zeggen.

    Je argument dat Kosovo economisch onleefbaar zou zijn is voor een deel terecht: natuurlijk moeten we streven naar zo groot mogelijke gehelen, het socialisme is uiteindelijk pas mogelijk als een systeem van werelwijde samenwerking. Echter geen wereldsysteem gebaseerd op uitbuiting en onderdrukking, maar een op vrijwillige samenwerking tussen alle volkeren. De verdediging van het recht op zelfbeschikking is absolute noodzaak om tot deze vrijwillige gehelen te komen.

    Hoe democratischer een staat is, hoe minder het streven tot onafhankelijk zal voorkomen. En inderdaad, de Servische staat gaat niet bepaald democratisch om met de Albanese minderheid.

    De eis van zelfbeschikking is niet hetzelfde als de eis voor afscheiding. Het is immers in het belang voor de massa’s om in zo groot mogelijke verbanden te leven, zowel uit economisch oogpunt als dat van klassenstrijd. Socialisten stellen zich het oplossen van de grenzen en het samensmelten van naties tot doel, maar dat doel is enkel op basis van een vrijwillige samenwerking te verwezenlijken, niet op basis van dwang.

    Reactie door Emil Jacobs — zondag 17 februari 2008 @ 1.26 uur

  2. Het lijkt mij onafwendbaar dat Kosovo (op den duur) los komt van Servië. De bevolking is meer dan 90 % Albanees. Er bestaan slechts zeer kleine Servische en Turkse minderheden.
    In 1946 verkreeg Kosovo autonomie binnen Servië, dat zelf deel uitmaakte van de samengevoegde staat Joego-Slavië. De sterke onderlinge tegenstellingen tussen Serviërs en Albanezen zijn later door de Servische leider Milosewic op de spits gedreven met zijn ultra-nationalistische, ethnische politiek. Hij hief in 1989 de autonomie van Kosovo eenzijdig op, en onderdrukte de Albanezen, die een soort “ondergrondse” samenleving opzetten. Het Kosovaarse Bevrijdingsleger was een onvermijdelijke volgende fase. In 1999 werd Servie (door NAVO-bombardementen) gedwongen zich militair terug te trekken.

    Zelf heb ik in 1973 rondgereisd in Joego-Slavië. De enorm grote tegestellingen en culturele verschillen, ja zelfs historisch gegroeide onderlinge afkeer tussen de diverse bevolkingsgroepen was overduidelijk. Toen ik in Kosovo was (Pristina resp. Prizren) wilde men daar niet eens contact maken in het Servo-Kroatisch of een andere Slavische taal.

    Zeker zal een (semi-)onafhankelijk Kosovo spanningen creëren aan Servische zijde. Maar men zal toch uiteindelijk de realiteit moeten erkennen dat praktisch het gehele Kosovaarse volk ethnisch en cultureel (en religieus) heel anders is, en dat een (meer) zelfstandig Kosovo logisch en onafwendbaar is naast een geheel zelfstandig Montenegro, dat ethnisch en cultureel juist niet zo veel verschilt van Servië.

    Kosovo is een al lang bestaande eenheid, die als zodanig erkend kan worden zonder daarmee historisch gegroeide grenzen geweld aan te doen. Het is een heel andere zaak om grensgebieden van andere staten te willen samenvoegen met Kosovo, of eventueel zelfs Albanië.

    Reactie door Olav Meijer — zondag 17 februari 2008 @ 2.57 uur

  3. Machthebbers delen staten op om zo de baas over een eigen gebiedje te kunnen worden. Aan de bevolking wordt niks gevraagd. De huidige grenzen op de Balkan zijn het resultaat van de opkomst, veroveringszucht en ondergang van imperialistische rijken zoals het Oostenrijkse keizerrijk en het Ottomaanse rijk.

    Bevolkingen met een verschillende taal laten samenleven lukt vaak niet, omdat er altijd een dominante taal is waardoor de anderssprekenden in de verdrukking komen. Taal beïnvloedt het dagelijks leven nou eenmaal sterk door scholing, wetgeving en ambtenarenapparaat.

    Het beste zou zijn alle grenzen op de Balkan opnieuw te trekken volgens meerderheden op plaatselijk niveau, waarvoor volksstemmingen gehouden zouden moeten worden; daarbij zouden dan enclaves en exclaves vermeden moeten worden. Daarmee worden landjes als Kosovo, Macedonië en Moldavië overbodig, omdat ze min of meer samengevoegd kunnen worden met resp. Albanië, Bulgarije en Roemenië. En Bosnië zou men op moeten delen tussen Servië, Kroatië en een Bosnische rompstaat. Als je het de bevolking vraagt, waar ze het liefst bij horen dan ontstaan veel gelukkiger samenlevingen.

    Minderheden hebben het altijd moeilijk, daarom moet het bestaan van minderheden geminimaliseerd worden. Als de resterende minderheden erg klein worden, wordt het makkelijker die te respecteren omdat ze niet meer als bedreiging ervaren worden.

    Daarom: geen oorlogen, geen grenzen naar willekeur van machtswellustelingen trekken, maar gewoon de bevolking op lokaal niveau raadplegen!

    Reactie door Drob — zondag 17 februari 2008 @ 11.17 uur

  4. Ik ben geen nieuwkomer in het voormalige Joegoslavië. Sinds de vijftigerjaren kom ik daar. Ik heb me verdiept in alle aspecten van deze voormalige federale republiek. Ik kan niet anders zeggen, dat ik het hiermee volledig eens ben.

    Reactie door Jan Noort — zondag 17 februari 2008 @ 11.34 uur

  5. Beste Jan.
    Als men zo’n beetje de geschiedenis van de Balkan kent dan is wat er nu gaat gebeuren met Kosovo inderdaad zorgwekkend en angstig voor de mensen terplekke.

    Reactie door Henk c.s. — zondag 17 februari 2008 @ 13.01 uur

  6. Kosovo is verworden tot een narco-staat.Ongeveer 60% van de werkende bevolking is werkeloos.Veel inwoners zitten in de criminaliteit,smokkel,vrouwenhandel/prostitutie,spionage,zwart geld circuit etc.Wapens zijn er genoeg en goedkoop.Het zit er dan ook dik in dat veel inwoners,wel”"werk”"hebben,maar niet datgene wat wij bedoelen en graag zien.Ondanks dat vijandschap tussen Serven en Kosovaren diep zit,gaan de criminele bendes van Servie en Kosovaren/Albanezen vriendschappelijk met elkaar om.Ik ben benieuwd hoe het uitpakt met de Servische minderheid.Rusland zal binnen de VN geen erkenning toestaan,en mogelijk gaan vroeten tegen de moslims.Mogelijk dat de E.U. weer in dit troebel water gaat vissen door deze criminele staat binnen te halen.
    Dan junnen weer miljarden extra in bodemloze putten verdwijnen.Ik geef Jan groot gelijk.Dit land moet eerst zelf orde op zaken stellen,er ligt vooralsnog een tijdbom.

    Reactie door Maan Arkenbosch — zondag 17 februari 2008 @ 14.52 uur

  7. la chronique d’une mort annoncée,terwijl hier alles gedaan word om de schijn nation state uit te schakelen ,wordt het daar aangemoedigt,raar,bizaar bizaar zegen fransen.
    Het is tijd om mensen waaken te schuden want de train is al onspoort.
    Het klop gewoon niet,en al generaties lang.
    Politiek is op zichzelf een elite,laat maar de gewoon man zichself zijn.
    Chaos is de oplossing,want leugen regeeren.
    Order zal altijd chaos veroorzaken,als een vampire op zijn prooi,zonder prooi geen vampire,geen chaos…
    Emancipacie is het griep prik

    Reactie door gaf — zondag 17 februari 2008 @ 17.00 uur

  8. en zo gaat de EU/usa steeds dieper de oostbloklanden met maar 1 doel voor ogen in,
    de ene rotzooi staat naar de ander,en wie kunnen het betalen?eu/usa bleeps
    nog meer afweer schilden tegen ahum het middenoosten?(oftewel rusland pesten heet het ook wel)
    tot?!
    en wie gaan dat weer betalen?

    Reactie door ad — zondag 17 februari 2008 @ 17.11 uur

  9. Internationale rechtsysteem bestaat niet meer! Aleen VS politiek van de spierballen is aan de orde. Als Nederland erkent Kosovo, dan moet ook Baskenland, Turkse Noord Cyprus, Kurdistaan, Chechenie, Republiek Srpska, Taivan en nog veel vormalige Sovjet regios erkend worden. Ooit zal een meerderheid van de moslims in Amsterdam in staat zijn om via referendum iets te veranderen.
    En ik ben benieuwd of Wilders dit nieuwe moslim staat op christelijke grondgebied van Servie gaat acepteren? Of buiten de onze grenzen een andere politiek gaat voeren?
    Jan, Nederland moet Internationale Recht verdedigen, anders kan de Internationale Rechtshof uit Den Haag vertreken.

    Reactie door Dino — zondag 17 februari 2008 @ 17.21 uur

  10. Wie ben ik om te menen voor de Kosovaren uit te moeten maken wat goed voor hen is.
    Ik dacht nog altijd dat zij zelf het eerste en laatste woord hierin hebben.
    De servische burgers daar!!!!
    Wat heeft Kfor gedaan om de laatste jaren de Serviers die daar wonen te beschermen, helemaal niets!!! Net zoveel als destijds aan bescherming van een moslim-gemeenschap tegen de Serviers, ook niets!!!!!!
    Welk vertrouwen hebben wij verdiend dan?
    Welk recht????
    Er werd hier nauwelijks over gerept, wij hielden ons liever bezig met het noemen van de kijkcijfers van ‘boer zoekt vrouw’ in het NOS-journaal en de opvolgende ‘actualiteitenrubrieken’
    Democratie? Wat moet ik invullen dan?
    De bevolking is vóór en dat kan ik begrijpen gezien het gedrag van de Servische overheid die ook nog steeds wegkomt met het niet-uitleveren van oorlogsmisdadigers en het gedrag van de internationale gemeenschap die never nooit werkelijke bescherming bood aan welke onderdrukte bevolkingsgroep dan ook.
    Ik respecteer dan ook gewoon de wens van de meerderheid daar, dát heet m.i. democratie en voel me zeker als Nederlander niet gerechtigd hier een stem in te laten horen.

    (En dan mogen wij straks weer troepen sturen, als de vulkaan weer tot een uitbarsting komt. Straks gaan ook de Serviërs in Kosovo zich afscheiden. Er bestaat ook nog zo iets als volkenrecht en wijsheid. JM)

    Reactie door Henny — zondag 17 februari 2008 @ 18.01 uur

  11. @ 10 Henny
    Mijn respect van hier naar U toe!!!

    JM, wijze woorden, maar er bestaat nog steeds het recht op vrijheid in keuze.
    Mijn vraag, doodsimpel, wij hoeven geen troepen te sturen? Toch?

    met vriendelijke groet,

    Reactie door Roodkapje — zondag 17 februari 2008 @ 20.02 uur

  12. Een kleine aanwijzing, Yugoslavie is op vrijwillige basis gevormd in 1918 en werd uit elkaar gespeeld door het westen in 1992. Een dergelijke staat zou niet passen in een verenigd Europa. Regeren is vooruit zien. De verdeel en heers tactiek tussen verschillende volkeren werkte weer prima. Dit staat ons in de toekomst te wachten met een verenigd Europa, verschillende volkeren, wie is de baas over wie, totdat de bom barst en voila een derde wereldoorlog. Hij (Tito) hield de club bij elkaar, zou onze grote vriend Blair het lukken? In gedachten zie ik het gebeuren, een groot verenigd Europees leger dat ten strijde gaat tegen Rusland aangemoedigd door de USA in de voetsporen van Napoleon en Hitler en de geschiedenis is zich wederom aan het herhalen.
    http://members.home.nl/h.hiensch/Tito.jpg
    Let wel Europa is geen USA en zoals de Balkan het kruitvat van Europa was ben ik reuze benieuwd waar het nieuwe kruitvat ligt.

    Reactie door d'olle Henk — zondag 17 februari 2008 @ 23.58 uur