De Verwondering

dinsdag 01 september 2015 :: 15.53 uur

Afgelopen zondag zat ik in het programma De Verwondering. Met Annemiek Schrijver sprak ik over zondagochtenden, muziek, het overlijden van mijn broer en het geloof. Je kunt de uitzending hier bekijken.

De Verwondering



El Pepe

vrijdag 28 augustus 2015 :: 8.59 uur

Er was een tijd – niet zo lang geleden – dat vrijwel elk Zuid- en Midden Amerikaans land een dictatuur was, met een beslissende rol voor het leger. Die tijd is voorbij. Van Argentinië tot Mexico heeft de democratische gedachte nu de overhand. Gaat het overal goed? Allerminst, maar het is voor linkse en progressieve mensen een opluchting dat de legers zijn waar ze horen te zijn, in de kazerne. Dat opent perspectieven.

Neem nou Uruguay. Tot halverwege de jaren tachtig een wrede dictatuur met het leger, dat er vreselijke praktijken op na hield, aan de macht. Het land is nu een democratie, met tot voor kort waarschijnlijk de soberste president ter wereld aan het hoofd. Negentig procent van zijn inkomen gaf hij aan een woningbouwproject voor armen. José ‘El Pepe’ Mujica is de naam, geboren in 1935. Ten tijde van de dictatuur zat hij dertien jaar gevangen, vele martelingen heeft hij moeten doorstaan.

De maatschappelijke transformatie die het land onder zijn leiding heeft ondergaan is opmerkelijk. Zo opmerkelijk zelfs dat The Economist het land uitriep tot Land van het Jaar, ‘vanwege zijn recept voor het menselijk geluk’. De werkloosheid is teruggebracht van 40% naar 6,5%; ook voor de landarbeiders is er nu een achturige werkdag; de levensstandaard gaat snel omhoog; de macht van de financiële markten is aan banden gelegd; meer dan de helft van de banken is in handen van de staat; de winst van de Banco de la República wordt geïnvesteerd alternatieve, ‘niet kapitalistische’ ontwikkelingsmodellen. Abortus, cannabis en homohuwelijk zijn nu toegestaan. Was Uruguay tot voor kort een emigratieland (vooral wegens de wijdverbreide armoede), nu is het een immigratieland.
In maart won de politieke beweging waartoe El Pepe behoort, het Frente Amplio, de verkiezingen. Een partijgenoot volgde hem op.

Een andere, betere wereld is mogelijk: in Zuid-Amerika, hier, overal.

(Bron: El País, De Standaard)



Oog in Oog

woensdag 22 juli 2015 :: 10.47 uur

Met Sven Kockelman sprak ik deze week in Oog en Oog over het partijvoorzitterschap van de SP. In november, op het partijcongres, leg ik mijn functie neer. Daarnaast bespraken we de geschiedenis van de SP, onze opmars in de lokale en landelijke politiek en de wereld om ons heen. Als je de uitzending hebt gemist kun je die hier bekijken.



Interview Reformatorisch Dagblad over de groei van de SP

vrijdag 17 juli 2015 :: 12.58 uur

Deze week gaf ik een interview aan het Reformatorisch Dagblad. Over de groei van de SP sinds onze oprichting in 1972, het neoliberalisme en het socialisme, onder meer aan de hand van mijn boek ‘Tegenstemmen‘. Lees het hele interview hier terug.



Sorry-democratie

vrijdag 26 juni 2015 :: 9.56 uur

Staatssecretaris Van Rijn mag van een meerderheid van de Tweede Kamer blijven zitten als eerst verantwoordelijke voor de uitbetaling van de PGB-gelden. Zoals bekend is tegenwoordig de SVB de uitvoerder van de geldverstrekking in het kader van het PGB. Ondanks alle waarschuwingen dat de SVB niet klaar was om deze taak per 1 januari jl op zich te nemen, zette de staatssecretaris toch door. Het werd een echec. Meerdere malen informeerde hij de Kamer verkeerd, en nu, in juli, zijn de problemen nog steeds niet opgelost.
(meer…)



Bij BNR over linkse samenwerking

dinsdag 26 mei 2015 :: 14.04 uur

Vrijdag was ik te gast bij BNR over linkse samenwerking en het SP-congres in november. Gemist? Luister de uitzending hier terug!



Het Middellands Massagraf

donderdag 23 april 2015 :: 10.30 uur

Op de Middellandse Zee speelt zich een groot menselijk drama af, een drama dat nu al jaren duurt en steeds erger wordt. Het totaal aantal vluchtelingen dat verdronken is, beloopt inmiddels vele duizenden, allemaal afkomstig uit Midden en Noord Afrika en het Midden Oosten.

Zoals water naar het laagste punt stroomt, is het ook een wetmatigheid dat mensen in nood zoeken naar een beter bestaan voor hun kinderen en henzelf. En nood wordt er geleden, veel nood: Oorlog, honger, ziekte. De uitzichtloosheid is nog het ergste, er gloort immers geen verbetering aan de horizon. Het is een gekmakende uitzichtloosheid. Het besef dat ook jij maar één keer leeft, maakt je radeloos en redeloos. Alles beter dan initiatiefloos je lot ondergaan: je wilt weg, ten koste van alles. Desnoods met een bootje tegen betaling van een hoop geld de levensgevaarlijke, huizenhoge golven van de Middellandse Zee tegemoet, in de hoop in een betere wereld terecht te komen. Op hoop van zegen. (meer…)



Terug naar vroeger

donderdag 29 januari 2015 :: 11.50 uur

De arbeidersbeweging bestaat bij de gratie van de bereidheid van mensen offers te brengen in de strijd voor fatsoenlijk loon, dito arbeidstijden en menswaardige arbeidsomstandigheden. En, er zijn wat offers gebracht….

Vakbond De Unie heeft laten weten dat zij de staking uit haar wapenarsenaal heeft geschrapt. ‘De kracht van onze argumenten moet in het gesprek met de werkgevers de doorslag geven’, hoorde ik een Unie-bestuurder zeggen. Hoe naïef kun je zijn? De kwaliteit van argumenten hebben nog nooit de doorslag gegeven, simpelweg omdat de werkgevers altijd de bovenliggende partij zijn. We leven immers in een kapitalistische samenleving, het woord zegt het al. (meer…)



De vijftien van Franciscus

dinsdag 06 januari 2015 :: 23.54 uur

Kerstmis, de tijd van zoetgevooisde en zalvende woordjes, en Nieuwjaar, de dag waarop de goede voornemens al weer bijna vergeten zijn, liggen weer achter ons. 2015 Ligt voor ons, en ik wens iedereen een fijn, gezond en strijdbaar jaar.
Toch wil ik nog even terug naar de toespraak die de paus ten overstaan van zijn belangrijkste adviseurs, de kardinalen van de curie, aan de vooravond van Kerstmis heeft gehouden.
Ik ben katholiek opgevoed: katholieke (kost)school, jarenlang misdienaar, katholieke hockeyclub. Het heeft niet mogen baten, voor mijn twintigste is het geloof me ontvallen. En toch blijf je ermee verbonden, en daarom volg ik wat er zich binnen het geloof in het algemeen en binnen het katholieke kerk in het bijzonder voltrekt op de voet.
Zo ook de ferme uithaal – in vijftien bijna universeel geldende punten – van de paus richting de curie. In niet mis te verstande bewoordingen haalde hij uit naar zij die lijden aan Spirituele Alzheimer, zij die ooit kozen voor een bestaan in dienst van het geloof en de kerk maar inmiddels zijn vergeten waarom dat ook al weer was. Hij hekelde het geklets en geroddel binnen de curie, de slaafse opstelling jegens meerderen, de slechte samenwerking (de ander is immers je rivaal); en dit alles slechts om het eigen belang te dienen. Ook zij die er altijd sikkeneurig bij lopen, onvriendelijk zijn, of hun ondergeschikten grof en arrogant behandelen, kregen de wind van voren. Exhibitionisme, narcisme, het kwam allemaal langs en er werd korte metten mee gemaakt.
Sommigen leggen zijn moed om dit allemaal rechttoe rechtaan te zeggen uit als het tekenen van zijn doodvonnis, letterlijk dan wel figuurlijk. De Nederlandse bisschoppen zwegen in alle talen. ‘Wie zijn wij om op de woorden van de paus te reageren?’
De kloof tussen moed en lafheid is soms heel groot.



Buitenhof over elite

maandag 15 december 2014 :: 14.58 uur

Afgelopen zondag nam ik in Buitenhof deel aan een gesprek met Jort Kelder over de elite. Het Sociaal en Cultureel Planbureau bracht onlangs een rapport uit over de afstand tussen de elite en het volk in Nederland. Bekijk de uitzending hier .



Carrie: ‘Als je mensen niet als mensen behandelt, gaan ze zich ook niet als mensen gedragen’

woensdag 12 november 2014 :: 17.51 uur

Carrie

Op haar vijftigste besloot ze tot een andere carrière. Niet langer alleen maar meningen geven op radio en tv, maar rechten studeren en advocaat worden. Al meer dan vier jaar zet ze zich nu in voor mensen die haar hulp heel erg goed kunnen gebruiken. Haar meningen zijn nog even kristalhelder en ze is nog steeds niet bang ze uit te spreken. Een boeiend gesprek met een betrokken vrouw.

We hebben afgesproken op haar kantoor aan Halfrond. Rotterdam-Zuid baadt in de herfstzon. De ontvangst is net zo hartelijk en spontaan als alle andere keren dat we elkaar, in de vele jaren dat we elkaar kennen, tegenkomen. Vaak ben ik te gast geweest bij het Radio 2-programma Spijkers met Koppen; Carrie was er altijd. Ze sprak daar een column. Zonder omhaal van woorden en gespeend van dikdoenerij wist ze altijd haar punt te maken. Menig boven-ons-gestelde moest het ontgelden.
Een mooie maar toch eenvoudige ruimte staat tot haar beschikking. Eén wand is helemaal gevuld met dossierkasten. Erboven hangt een schildje met de tekst: ‘Make Cookies, not war!’, een citaat van Cookie Monster.
De ventilator bromt zachtjes, de broodjes staan klaar om verorberd te worden.

(meer…)



Werken is dodelijk

vrijdag 24 oktober 2014 :: 16.32 uur

En weer was het raak, deze keer op de A12. Een wegwerker komt om omdat een vrachtwagenchauffeur door de afzetting rijdt. Een collega wordt zwaargewond afgevoerd. Tientallen wegwerkers zijn de afgelopen jaren op deze wijze uit het leven gerukt, vrouw en kinderen zonder man en vader achterlatend.

Het Nederlands Centrum voor Beroepsziekten/AMC heeft becijferd dat jaarlijks 3.000 mensen overlijden als gevolg van het werken met chemische stoffen en asbest, veel te hoge werkdruk, en ongelukken.

Een belangrijke oorzaak is het gebrek aan regels, controle en handhaving. Het aantal arbeidsinspecteurs is veel te laag, en bij gevolg het aantal onderzoeken ook. Theoretisch lopen bedrijven de kans eens in de dertig jaar bezocht te worden. De uitgedeelde boetes staan in geen verhouding tot de besparing die de baas realiseert door een loopje te nemen met de regels.

In 1950 vielen er onder de weggebruikers jaarlijks ruim 1.000 verkeersdoden. Dat aantal liep daarna snel op naar een maximum van ruim 3.000 doden in 1972. Afgelopen jaar vonden 570 mensen hun einde op de weg. In veertig jaar is er dus een spectaculaire daling gerealiseerd. Deze daling is tot stand gebracht door het verbeteren van de verkeersregels en de infrastructuur, en de weggebruiker te controleren en te beboeten wanneer de regels worden overtreden.

Als ik langs zo’n wegafzetting rijd, vraag ik me vaak af hoe die wegwerkers omgaan met hun angsten. Want angsten moeten er zijn, één verkeerde beweging kan immers al fataal zijn.
De overheid vraagt u, wanneer u pech heeft met uw auto, op hulp te wachten achter de vangrail. Heel verstandig. Maar de wegwerker staat nooit achter de vangrail. Hij doet zijn werk achter een rij pionnetjes, en niet even maar altijd.

Er moet meer aandacht komen voor het leven en welzijn van arbeiders. Te beginnen bij de wegwerker: Wegwerken is weg afsluiten.